Rossiyada ma’lumotlarni qayta ishlash markazlarini terrorchilik va diversiyalardan sug‘urtalash narxi keskin ko‘tarildi: «Kommersant»ning 13-noyabrdagi xabariga ko‘ra, oktabrdan buyon ayrim shartnomalarda tariflar 100 barobardan ziyod oshgan. Bu o‘zgarish Rossiya infratuzilma va sanoat obyektlariga, jumladan data-markazlarga qaratilgani da’vo qilinayotgan dron hujumlari fonida risklarning qayta baholanishi bilan bog‘liq. Sug‘urta kompaniyalari, brokerlar va qayta sug‘urta bozori ishtirokchilari yangi tarif siyosatini joriy qilmoqda, bu esa IT-infratuzilma egalari uchun operatsion xarajatlarni oshiradi.
Asosiy faktlar: Remind brokeri ma’lumotlariga ko‘ra, 2026-yilning birinchi yarmida tariflar sug‘urta summasi hajmining 0,03–0,06 foizini tashkil etgan bo‘lsa, 1-oktabrdan bu ko‘rsatkich 1–5 foizgacha ko‘tarilgan. AlfaStraxovanie hozirda stavkalar 1 foizdan boshlanishini ma’lum qilgan. RNPK 10 mlrd rubllik data-markazlar uchun bazaviy tarifni 1 foiz etib belgilagan.
Bozor ishtirokchilari tariflar qayta ko‘rilishini sug‘urta hodisalari ehtimoli ortishi bilan izohlaydi. Oktabrdan buyon Rossiya Markaziy bankiga to‘liq tegishli bo‘lgan Rossiya milliy qayta sug‘urtalash kompaniyasi terrorchilik va diversiya xavflari bo‘yicha yangi siyosatni qo‘llay boshladi. RNPK taqdimotiga ko‘ra, sug‘urta summasi 10 mlrd rubl bo‘lgan data-markazlar uchun bazaviy tarif 1 foizni tashkil etadi; shartnomaga ilova qilingan hujjatda individual shartlar asosida qayta sug‘urtalanadigan obyektlar alohida ko‘rsatilgan. Sug‘urta nafaqat bino va uskunalarga yetkazilgan jismoniy zararni, balki faoliyat to‘xtab qolishidan kelib chiqadigan moliyaviy yo‘qotishlarni ham qoplashi mumkin.
Dron hujumi xavfi asosiy omil bo‘lib qolmoqda. Oktabr oyi boshida «Yandeks»ning uchta data-markazi faoliyati izdan chiqqani, kuz oylarida VK va Sberbank obyektlari ham hujumga uchragani xabar qilingan. Data-markazlar yuqori konsentratsiyali risk obyekti hisoblanadi: bir hududda qimmatbaho server uskunalari, muhandislik tizimlari va elektr ta’minoti manbalari joylashgani sababli bitta hodisa bir vaqtning o‘zida bir nechta tizimga zarar yetkazishi va faoliyatni to‘xtatishi mumkin. Tarifga obyektning joylashuvi, avval hujum kuzatilgan hududlardan uzoqligi, himoya ekranlari, maxsus to‘rlar va radioelektron kurash vositalarining mavjudligi ta’sir qiladi.
«Kommersant» CNews ma’lumotlariga tayanib, sug‘urta kompaniyalari qo‘yayotgan talablarni keltirgan: 2026-yil iyulida VSK Moskva va Moskva viloyatidagi data-markazlar uskunalarini sug‘urtalash imkoniyatlarini ko‘rib chiqishda himoya inshootlari soatiga 350 km gacha tezlikda harakatlanadigan, og‘irligi 350 kg gacha bo‘lgan samolyotsimon yoki ko‘p rotorli dronlarning bevosita kinetik zarbasi va portlash ta’siriga bardosh berishi kerakligini ta’riflagan. Kutilmoqda, sug‘urta kompaniyalari obyektlarni alohida auditdan o‘tkazadi, tariflar esa himoya darajasi va hududiy riskga qarab tabaqalanadi. Yirik data-markazlar uchun sug‘urta mavjudligi ijara va kredit shartnomalarining majburiy talablaridan biri bo‘lib qolmoqda.
Source: kun.uz