Valyuta
  • Yuklanmoqda...
Ob-havo
  • Yuklanmoqda...
Havo sifati (AQI)
  • Yuklanmoqda...

Qirg‘iziston Jogorku Keneshining Mehnat, sog‘liqni saqlash, xotin-qizlar va ijtimoiy masalalar qo‘mitasi O‘zbekiston bilan davlat ijtimoiy sug‘urtasi va pensiya ta’minoti to‘g‘risidagi bitimni ratifikatsiya qilish haqidagi qonun loyihasini birinchi o‘qishda ma’qulladi. Hujjat ikki davlatda ishlagan fuqarolarning pensiya ta’minoti va ijtimoiy sug‘urtasi masalalarini tartibga soladi. Bitim 2026-yil 30-iyulda Cholpon-Otada O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning Qirg‘izistonga davlat tashrifi chog‘ida imzolangan edi. Qonun loyihasi endi parlamentning keyingi ko‘rib chiqish bosqichlariga yo‘naltiriladi.

Asosiy faktlar: Qo‘mita darajasida birinchi o‘qishda qo‘llab-quvvatlangan hujjat 2026-yil 30-iyulda Cholpon-Otada imzolangan bitimni ratifikatsiya qilishni nazarda tutadi. Kelishuv keksalik, nogironlik va boquvchisini yo‘qotish bo‘yicha pensiyalar, pensiya jamg‘armalari hamda dafn nafaqalarini qamrab oladi. 2025-yilda Qirg‘izistonda 8,3 ming O‘zbekiston fuqarosi uchun 86,4 million som miqdorida sug‘urta badallari to‘langan.

Bitimning ahamiyati ikki davlat o‘rtasidagi faol mehnat migratsiyasi bilan bevosita bog‘liq. Rasmiy ma’lumotlarga ko‘ra, 2025-yilda Qirg‘izistonda 8,3 ming O‘zbekiston fuqarosi uchun sug‘urta badallari to‘langan bo‘lsa, Qirg‘iziston Tashqi ishlar vazirligining baholashiga ko‘ra, O‘zbekistonda 6,3 mingga yaqin Qirg‘iziston fuqarosi mehnat qiladi. Bunday ko‘rsatkichlar ikki tomonlama ijtimoiy kafolatlarni aniq tartibga solish zaruratini kuchaytiradi. Hujjat mehnat qiluvchi fuqarolarning pensiya huquqlarini yo‘qotmasliklari va ijtimoiy sug‘urta tizimlarida o‘zaro ishonchni mustahkamlashga xizmat qiladi.

Kelishuvga ko‘ra, har bir davlat pensiyalarni o‘z qonunchiligiga muvofiq mustaqil tayinlaydi va to‘laydi. To‘lovlarni hisoblashda pensiya tayinlayotgan davlat hududida olingan ish haqi va sug‘urta badallari hisobga olinadi. Qoidalar keksalik, nogironlik, boquvchisini yo‘qotish bo‘yicha pensiyalar, pensiya jamg‘armalari, shuningdek dafn nafaqalariga tatbiq etiladi. Fuqarolar tayinlangan pensiyani boshqa davlatga ko‘chib o‘tgan taqdirda ham olishlari mumkin, bunda pulni yetkazib berish uchun qo‘shimcha to‘lov ushlanmaydi. Faqat qonunchilikda doimiy yashash talabi belgilangan ayrim to‘lovlar istisno qilinadi.

Hujjat Qirg‘iziston Ijtimoiy jamg‘armasi va O‘zbekiston byudjetdan tashqari pensiya jamg‘armasi ekspertlari o‘rtasida Toshkentda bo‘lib o‘tgan muzokaralar natijasida tayyorlangan. Qo‘mita tomonidan berilgan ma’qullik ratifikatsiya jarayonining muhim bosqichi bo‘lib, hujjatning keyingi o‘qishlarda yana ko‘rib chiqilishini nazarda tutadi. Hujjat kuchga kirishi uchun ikki davlatning ichki qonunchiligida belgilangan ratifikatsiya tartib-qoidalari yakunlanishi kerak.

Kutilayotgan navbatdagi qadamlar qonun loyihasini Jogorku Keneshning keyingi o‘qishlarida ko‘rib chiqish va yakuniy qabul qilish bilan bog‘liq. Ratifikatsiya jarayoni tugagach, bitim ikki davlat fuqarolari uchun amaliy ahamiyat kasb etadi: ish staji, badallar va pensiya huquqlari bo‘yicha o‘zaro tushunmovchiliklar kamayishi, migrantlar va ularning oilalari uchun ijtimoiy himoya barqarorlashishi mumkin. Rasmiy idoralar hujjatning amalga oshirilish tartibi va axborot almashinuvi mexanizmlarini keyinroq aniqlashtirishi kutilmoqda.

Source: podrobno.uz