Eron Tashqi Ishlar Vaziri Abbos Aragchi juma kuni X ijtimoiy tarmog‘ida e’lon qilgan xabarida, Isroil va Livan o‘rtasida kelishilgan o‘t ochmaslik davrida Hormuz bo‘g‘ozi barcha tijorat kemalari uchun “butunlay ochiq” ekanligini va bu holat o‘t ochmaslik davri davom etishini aytdi. U shuni ta’kidladi: “Livandagi o‘t ochmaslik bilan bog‘liq holda, Hormuz bo‘g‘ozi orqali barcha tijorat kemalarining o‘tishi o‘t ochmaslikning qolgan davri uchun butunlay ochiq deb e’lon qilinadi.”

Isroil va Livan o‘rtasida kechasi kelishilgan 10 kunlik o‘t ochmaslik kelishuvi mintaqaviy keskinlikni pasaytirishga qaratilgan bo‘lsa-da, Eronning bu qadamini ko‘plab kuzatuvchilar mintaqada o‘z ta’sirini mustahkamlashga urinish deb baholaydi. Aragchi qo‘shimcha qilib, kemalarning bo‘g‘ozdan o‘tishi Eron Portlar va Dengiz Tashkiloti tomonidan ilgari e’lon qilingan muvofiqlashtirilgan marshrut bo‘yicha amalga oshirilishini aytdi.

Amerika Qo‘shma Shtatlari Prezidenti Donald Tramp ham ijtimoiy tarmoqdagi postida bo‘g‘oz “butunlay ochiq va biznes uchun tayyor, to‘liq o‘tish imkoniyati mavjud” deb tasdiqladi. Biroq, bu bayonot mintaqada AQSh rejimining geosiyosiy manfaatlari va Eron o‘rtasidagi raqobat kontekstida qaralishi mumkin, chunki Hormuz bo‘g‘ozi dunyo neft ta’minotining muhim qismi uchun strategik ahamiyatga ega.

Eron hukumati tomonidan qilingan bu e’lon, mintaqaviy tinchlik sa’y-harakatlariga qo‘shgan hissasi sifatida ko‘rsatilayotgan bo‘lsa-da, u shu bilan birga davlatning xalqaro dengiz yo‘llaridagi nazoratini namoyish qilish vositasi hamdir. Bo‘g‘ozning ochiqligi global savdo va neft narxlari uchun muhim bo‘lib, ammo bu holat o‘t ochmaslikning barqarorligiga bog‘liq, bu esa mintaqaviy mojarolarning murakkabligi tufayli noaniqdir.

Source: www.aljazeera.com