Sudanning markaziy qismidagi bozorga uyushtirilgan uchuvchisiz samolyot hujumi oqibatida kamida 11 kishi halok bo‘lib, o‘nlab kishilar yaralandi. Mahalliy huquq himoyasi guruhi maʼlumotlariga ko‘ra, kuchayib borayotgan havo hujumlari dunyodagi eng og‘ir gumanitar inqirozlardan birida qurbonlar sonini yanada oshirmoqda.
Hujum shanba kuni Shimoliy Kordofan shtatidagi paramilitar kuchlar nazoratidagi Abu Zaeima shahridagi asosiy bozorda sodir bo‘ldi. Bu haqda 2023-yil aprel oyida armiya va tezkor qo‘llab-quvvatlash kuchlari (RSF) o‘rtasida to‘qnashuvlar boshlanganidan beri huquqbuzarliklarni hujjatlashtirib kelayotgan “Emergency Lawyers” tashkiloti xabar berdi.
Tashkilot qurbonlar soni oshishi mumkinligini, ammo hujumni kim amalga oshirgani aniqlanmaganini maʼlum qildi. Hech bir tomon javobgarlikni o‘z zimmasiga olmagan.
“Emergency Lawyers”ning qo‘shimcha qilishicha, bu hujumdan 24 soat oldin ham yaqin atrofdagi qishloqlar va fuqarolik avtomobiliga shunga o‘xshash uchuvchisiz samolyot hujumlari uyushtirilgan.
Hujumni qoralagan tashkilot, tinch aholi, qishloqlar va jamoat transportiga takroran uyushtirilayotgan hujumlar inson hayotiga va xalqaro gumanitar huquqning asosiy tamoyillariga ochiqdan-ochiq bepisandlikni ko‘rsatayotganini taʼkidladi.
Tashkilot tinch aholi o‘limiga odatdagidek munosabatda bo‘lmaslik kerakligini va bunday hujumlarni to‘xtatish hamda aybdorlarni javobgarlikka tortish zarurligini bildirdi.
AFP agentligiga so‘z bergan ikki guvohning aytishicha, shanba kuni kechroq Shimoliy Kordofan poytaxti el-Obeidda yana bir uchuvchisiz samolyot yoqilg‘i quyish shoxobchasiga zarba bergan. RSF bir necha oydan beri bu shaharni qisman qamal qilgan. Mahalliy kasalxonadagi tibbiy manbaga ko‘ra, muassasaga to‘rt nafar yaralangan fuqaro keltirilgan.
O‘tgan hafta davomida G‘arbiy va Shimoliy Kordofan shtatlarida ikkita alohida uchuvchisiz samolyot hujumida 70 ga yaqin odam halok bo‘lgan, deya xabar beradi “Emergency Lawyers” va mahalliy rahbar.
Sudan mojarosida uchuvchisiz samolyotlardan foydalanish tobora keng tarqalmoqda. Birlashgan Millatlar Tashkiloti may oyida yanvardan aprelgacha mamlakat bo‘ylab uchuvchisiz samolyot hujumlarida kamida 880 tinch aholi halok bo‘lganini maʼlum qilgan edi.
RSF oktyabr oyida harbiylarning g‘arbiy Darfurdagi so‘nggi yirik tayanchi bo‘lgan el-Fashirni qo‘lga kiritganidan beri Kordofan va Efiopiya chegarasidagi Moviy Nil shtatida janglar kuchaygan. O‘shandan beri 300 mingdan ortiq odam front chizig‘idagi hududlarni tark etgan.
Neft va ekin maydonlariga boy Kordofan strategik ahamiyatga ega bo‘lib, RSFning qo‘shni Darfurdagi tayanchlarini mamlakatning armiya nazoratidagi sharqiy qismi bilan bog‘laydi. Mintaqa asosan armiya va RSF o‘rtasida bahsli bo‘lib qolmoqda.
To‘rtinchi yiliga qadam qo‘ygan urush o‘n minglab odamlarning hayotiga zomin bo‘lib, 13 millionga yaqin odamni ko‘chirishga majbur qildi va BMT taʼrifiga ko‘ra, dunyodagi eng yirik ko‘chish va ochlik inqirozini keltirib chiqardi.
Source: www.aljazeera.com