Janubiy Afrikadagi migrantlarga qarshi noroziliklar ko'plab xorijliklarning hayotini izdan chiqardi. Zambiyalik Glenda Banda o'n yil davomida yashagan Janubiy Afrikadan chaqalog'ini orqasiga bog'lab, bir necha kiyim bilan qaytishga majbur bo'ldi. U DWga bergan intervyusida mahalliy merning yigitlarni uyiga yuborib, uy egasini uni va oilasini ko'chirishga majbur qilganini aytdi.

Bernadette Mvelva esa 20 yildan ortiq Janubiy Afrikada yashaganidan keyin Zambiyaga qaytdi. U sartaroshxonasining kalitlarini mer olganini, eri bilan birgalikda boshqargan supermarketi talon-taroj qilinganini aytdi. "Men Janubiy Afrikaga qaytib borolmayman, chunki juda ko'p narsalarni yo'qotdim", dedi u.

Nigeriya, Mozambik va Gana Janubiy Afrikadagi fuqarolariga hujumlar haqida xavotir bildirdi. Nigeriya ikki fuqarosining o'limini qoraladi, Mozambik hukumati esa besh fuqarosi ksenofobik hujumlar natijasida halok bo'lganini ma'lum qildi. Janubiy Afrika politsiyasi faqat ikki mozambiklikning o'lganini tan oldi va ularning o'limi noroziliklar bilan bog'liq emasligini da'vo qildi.

Ko'plab Afrika hukumatlari o'z fuqarolari uchun ixtiyoriy repatriatsiya parvozlari va avtobuslarini tashkil qildi. Zambiya vitse-prezidenti Mutale Nalumango "uy uydir" deb, qaytganlarning xavfsizligini ta'minlashga va'da berdi.

Janubiy Afrika prezidenti Kiril Ramafosa migrantlarga qarshi kayfiyatni inkor etib, migratsiya murakkab muammolarni keltirib chiqarishini aytdi. Xalqaro Migratsiya Tashkiloti esa keskinlikni pasaytirish va migrantlarni himoya qilishga chaqirdi.

Psixolog Liza Tompson-Smeddlening so'zlariga ko'ra, uyga qaytish avtomatik ravishda shifo keltirmaydi. Ko'plab omon qolganlar uy-joy, tirikchilik va jamoalarni yo'qotishdan keyin qayg'u va travma bilan kurashishda davom etmoqda.

Source: www.dw.com