Isroil armiyasi G‘azo sektorining 50 foizdan ortig‘ini nazorat qiladi va qolgan qismidan ajratish uchun ulkan tuproq devor qurmoqda. Sun’iy yo‘ldosh tasvirlari buni ko‘rsatmoqda va falastinliklarning aksariyat hudud hech qachon Isroil tomonidan qaytarib berilmasligi haqidagi qo‘rquvini kuchaytirmoqda.
Devor tuproq qo‘rg‘on va xandaqdan iborat bo‘lib, 2025-yil oktabrida imzolangan AQSh tomonidan qo‘llab-quvvatlangan sulh bitimi bo‘yicha Isroil va Falastin hududlari o‘rtasidagi chegarani belgilashi kerak bo‘lgan “sariq chiziq”dan ancha uzoqqa cho‘zilgan. Isroilning Haaretz gazetasiga ko‘ra, Xon Yunusda devor sariq chiziqdan taxminan 400 metr, Rafah hududida esa 1300 metr uzoqlikda qurilgan.
So‘nggi bir necha oy ichida qurilgan devor uzunligi 23 km dan oshadi. Butun G‘azo sektorining uzunligi taxminan 40 km. Devor uylari, infratuzilmasi va qishloq xo‘jaligi yerlari 2023-yilda boshlangan Isroilning genotsid urushi paytida vayron qilingan falastinlik jamoalarni kesib o‘tadi.
Isroil, shuningdek, vayron bo‘lgan Falastin shaharlari o‘rnida yangi yo‘llar va harbiy bazalar qurmoqda. Falastinliklar o‘z yerlariga qaytib kela olmasligidan qo‘rqmoqda va ba’zi Isroil rasmiylari ochiqchasiga ularning bir qismini o‘zlashtirish niyatida ekanliklarini aytmoqda.
Mudofaa vaziri Isroil Katz o‘tgan hafta Channel 14 telekanaliga bergan intervyusida: “Men G‘azoning shimoliy qismidagi o‘sha joylarda uchta Nahal postini, shuningdek, harbiy ob’ektni tashkil etish niyatidaman”, dedi.
Yakshanba kuni minglab isroilliklar, jumladan ko‘chmanchilar va o‘ng qanot faollari G‘azo bilan chegaraga yurish qilib, hukumatni Isroil aholi punktlarini qayta tiklashga chaqirdi. “Biz bugun Isroil hukumatiga aytish va butun dunyoga ko‘rsatish uchun yurish qilyapmizki, bu yer bizga tegishli va G‘azo haqiqatan ham bizniki va biz u yerga qaytib borishni xohlaymiz”, dedi ishtirokchi Daniel Sellem.
Ayni paytda G‘azodagi falastinliklar sariq chiziqdan g‘arbdagi qirg‘oqbo‘yi hududidagi chodirlar lagerlariga to‘plangan, ular hali ham Isroil havo hujumlari nishoniga aylanmoqda va yordam va ta’minot tanqisligiga duch kelmoqda.
AP sun’iy yo‘ldosh tasvirlariga izoh berishni so‘raganida, Isroil armiyasi sariq chiziq hududida jismoniy to‘siq qurilayotganini aytdi. Sulh bitimi sariq chiziqni vaqtinchalik chegara sifatida ko‘zda tutgan edi, keyinchalik Isroil armiyasi G‘azo chekkalariga chiqib ketishi va xalqaro kuch bilan almashtirilishi kerak edi. Biroq Isroil sulhni asosan e’tiborsiz qoldirgan va o‘rnashib olayotganga o‘xshaydi, bu falastinliklarning chiziq chegaraga aylanib borayotgani haqidagi qo‘rquvini kuchaytirmoqda.
Isroil kuchlari chiziqqa yaqin kelgan yoki uni kesib o‘tgan falastinliklarni o‘ldirgan. Isroil armiyasi o‘z qo‘shinlariga tahdid solayotgan jangarilarga qarata o‘q uzayotganini aytadi. Biroq o‘ldirilganlar orasida chiziqdan bexabar bolalar va boshqa tinch aholi ham bor. Ba’zi askarlar har doim kimga qarata o‘q uzayotganlarini bilmasliklarini va chegarani kesib o‘tgan har qanday odamni o‘ldirish buyrug‘i borligini aytishgan.
Source: www.aljazeera.com