Suriya prezidenti Ahmad ash-Sharaa BMT Bosh Assambleyasida nutq so‘zlab, Isroilni xalqaro tan olingan Suriya hududidan chiqishga chaqirdi. Uning so‘zlariga ko‘ra, Isroil harakatlari mamlakat xavfsizligi va urushdan keyin tiklanish jarayoniga putur yetkazmoqda. "Biz Isroilning amalga oshirilgan voqelikni o‘rnatishga urinishlarini rad etamiz. Ularning tinchlik va xavfsizlikka zarar yetkazuvchi tajovuzlarini rad etamiz", dedi u.
Ash-Sharaa Isroil tomonidan Suriyada "500 ta havo hujumi, 1200 dan ortiq bostirib kirish va 300 ta hibsga olish" amalga oshirilganini da'vo qildi. "Bu biz unutilgan deb o‘ylagan davrni eslatadi", deya qo‘shimcha qildi u. Uning ta'kidlashicha, Isroilning harakatlari Suriyaning barqarorligiga tahdid solmoqda.
2024-yilda Bashar al-Assad hukumatini ag‘darib tashlagan sobiq jangari ash-Sharaa hozirda vayron bo‘lgan mamlakatni tiklash bilan shug‘ullanmoqda. U BMTda Suriya "inqirozdan imkoniyatga" chiqqanini aytdi. "Qon to‘kilishi to‘xtatildi; vayronagarchilik to‘xtatildi. Suriya tiklash va tiklanish yo‘lini boshladi", dedi u. Ash-Sharaa qurollar ustidan davlat nazorati, xalqaro sanksiyalarning bekor qilinishi va harbiy hamda fuqarolik institutlarining qayta qurilishi haqida gapirdi.
Taxminan 10 daqiqa davom etgan nutqida u 3,5 millionga yaqin qochqin va ko‘chirilganlarning "xavfsiz va munosib" qaytishini qayd etdi. Bu mojaro qo‘shni davlatlarga og‘ir yuk bo‘lgan va ba'zi G‘arb davlatlarida muhojirlarga nisbatan dushmanlikni kuchaytirgan qochqinlar inqirozini keltirib chiqargan edi. Bu Suriya prezidentining BMT Bosh Assambleyasidagi ikkinchi nutqi bo‘ldi.
Uzoq vaqt xalqaro miqyosda yakkalangan Suriya endi xalqaro sarmoya va siyosiy yordam izlamoqda, AQSh tomonidan qo‘llab-quvvatlanayotgan qo‘shnisi Isroil esa Suriyaning druz ozchiligidan bo‘lgan qurolli guruhlar bilan aloqalarini chuqurlashtirmoqda. Ash-Sharaa xalqaro hamjamiyatni 1974-yilgi kelishuvga rioya qilishga chaqirdi, bu kelishuv Isroil va Suriya kuchlari o‘rtasida BMT nazorati ostidagi ajratish zonasini yaratgan edi. U Isroilni bosib olingan Golan tepaliklaridan chiqishga chaqirdi.
Iyul oyida BMT Bosh kotibi Antoniu Guterrish 2009-yildan buyon birinchi marta Damashqqa tashrif buyurib, bu hudud Suriya hududi ekanligini yana bir bor ta'kidladi va Isroil ishg‘olini "mutlaqo qabul qilib bo‘lmaydigan" deb atadi. Ash-Sharaa strategik va suvga boy bu hudud Kolumbiya o‘tgan oy Isroilning suverenitet da'vosini tan olganidan keyin ham "Suriya hududi bo‘lib qolishini" ta'kidladi.
Source: www.aljazeera.com