Iroq hukumati 1991-yil yanvarida Fors körfazidagi uruşdan asrab qoliş maqsadida Tunisga olib çiqilgan va öşa yerdan buyon Tozer-Nefta aerodromida çölda turgan ikki Boeing 747 samolyotini 1,8 million dollarga sotişga qaror qildi, deb yozađi Bild nashri. Ulardan biri bir vaqtlar Saddam Husaynning şaxsiy samolyoti bölgan deb ta’riflanadi, biroq Iraqi Airways bu uning şaxsan uçganini rasman tasdiqlamagan.
Asosiy faktlar: Iroq 1991-yildan beri Tunisda saqlanayotgan ikki Boeing 747 samolyotini jami 1,8 million dollarga taklif qilmoqda; YI-ALM röyxat raqamli Boeing 747SP hukumat samolyoti sifatida maxsus apartamentlar, konferensiya zali va uxlaş uçun möljallangan örindiqlar bilan jihozlangan; savdoda iştirok etuvçilar har bir samolyot uçun 180 ming dollar kafolat puli tölaşlari kerak; agar 2027-yil yanvarigaça xaridor topilmasa, samolyotlar metall parçalari sifatida topşiriş masalasi körib çiqilişi mumkin.
Kontekst va tarixiy zamin
Samolyotlar 1991-yilgi Fors körfazi uruşiga tayyorgarlik davrida Iroqdan tışqariga, Tunisga köçirilgan va şundan buyon Tozer-Nefta aerodromida saqlanib kelgan. Uzoq yillik saqlaş Iroqqa qimmatga tuşgan: 2020-yilda mamlakat samolyotlar turgani uçun yiğilib qolgan qariyb 5,4 million dollarlik qarzni tölagan. Avvalgi sotuv urinişlari muvaffaqiyatsiz yakunlangan, 2023-yilda Iroq har bir samolyot uçun 494 ming dollar söragan edi, bu hözirgi jami taklif narxidan ança yuqori.
Asosiy tafsilotlar va istiqbol
Savdodagi asosiy obyekt — 1982-yilda işlab çiqarilgan va dastlab hukumat samolyoti sifatida jihozlangan Boeing 747SP, YI-ALM röyxat raqamli samolyotdir. «Al-Qodisiya» deb nomlangan bu samolyot bortida maxsus apartamentlar, konferensiya zali va uxlaş uçun möljallangan örindiqlarga ega salon mavjud. Iraqi Airways Saddam Husayn şaxsan uçganini rasman tasdiqlamagan, biroq jihozlanişi va fotosuratlar bu taxminni tasdiqlaydi: 1983-yil oktabrida Londonda Husayn bilan muzokaralar ötkazilayotgan paytda samolyot öşa yerda bölgan, 1986-yilda esa uning Moskvaga taşrifi çoğida Boeing 747SP oldida tuşgan surati mavjud. Ikkinçi samolyot — 330 nafar yölovçiga möljallangan, yölovçi va yuk taşiş uçun foydalanilgan YI-AGP röyxat raqamli Boeing 747-200. Ikkala samolyot ham «qanday bölsa, şunday» holatda, heç qanday kafolatsiz sotilmoqda; taşiş xarajatlari, bojxona bojlari va soliqlarni xaridor tölaydi. Agar 2027-yil yanvarigaça xaridor topilmasa, Iraqi Airways samolyotlarni metall parçalari sifatida topşiriş masalasini körib çiqişiga töğri keladi.
Source: kun.uz