O‘zbekiston Adliya vazirligi tomonidan Sun’iy Intellekt (SI) texnologiyalari va tizimlarini yaratish, joriy etish va foydalanish bo‘yicha axloq qoidalari rasman ro‘yxatdan o‘tkazildi. 2026-yil 14-martdagi 3787-sonli ro‘yxatga olish hujjati asosida qabul qilingan qoidalar, SI asosidagi qarorlar qonuniyligi, ma’lumotlarni himoya qilish va inson nazoratini ta’minlash tamoyillarini belgilaydi.
Qoidalarning asosiy tamoyillaridan biri shundaki, huquqiy ahamiyatga ega bo‘lgan qarorlar qabul qilishda faqatgina SI tizimlarining xulosalariga tayanmaslik talab etiladi. Bu, ayniqsa, shaxslarning huquq va erkinliklariga ta’sir ko‘rsatadigan, masalan, sud jarayonlari, moliyaviy baholash yoki tibbiy tashxis kabi sohalarda muhim ahamiyatga ega. Hujjatda ta’kidlanishicha, SI texnologiyalari yordamchi vosita sifatida ishlatilishi kerak, inson nazorati esa har doim ustun bo‘lishi lozim.
Qoidalar, shuningdek, SI tizimlarini ishlab chiqaruvchilar va foydalanuvchilar uchun aniq majburiyatlarni belgilaydi. Ishlab chiqaruvchilar SI algoritmlari qanday ishlashi, qanday ma’lumotlar asosida tayyorlanganligi va potentsial xavflar haqida ochiq ma’lumot berishga majbur. Foydalanuvchilar esa SI tizimlaridan foydalanganda shaxsiy ma’lumotlarni himoya qilish va qonuniy talablarga rioya etish mas’uliyatini o‘z zimmalariga olishlari kerak.
Hujjatda, shuningdek, SI sohasidagi munosabatlarda ishtirok etuvchi tomonlarning huquq va majburiyatlari aniq belgilangan. Bu, texnologik innovatsiyalarni rivojlantirish bilan birga fuqarolarning huquqlarini himoya qilish, shaffoflikni oshirish va SI texnologiyalarining xavfsiz va adolatli qo‘llanilishini ta’minlashga qaratilgan. Adliya vazirligining ushbu tashabbusi, O‘zbekistonda raqamlashtirish jarayonlarida axloqiy me’yorlarni mustahkamlashga xizmat qiladi.
Source: kun.uz