O‘zbekistonda bank kartalari orqali amalga oshiriladigan yirik operatsiyalar ustidan nazorat kuchaytirilmoqda. Endilikda banklar shubhali faoliyat aniqlanganda, mijozni xabardor qilmasdan vakolatli organlarga ma’lumot uzatishi mumkin.
Bu Markaziy bank va Bosh prokuratura huzuridagi Iqtisodiy jinoyatlarga qarshi kurashish departamentining yangi qo‘shma qarorida nazarda tutilgan. Hujjat Adliya vazirligi tomonidan 8 may kuni ro‘yxatga olingan va rasmiy e’lon qilinganidan keyin uch oy o‘tgach kuchga kiradi.
Yangi qoidalar yirik va potensial shubhali operatsiyalar ustidan nazoratni kuchaytirish, shuningdek, o‘tkazmalarni kuzatish bo‘yicha qo‘shimcha talablarni joriy etadi. Asosiy o‘zgarishlardan biri – karta to‘lovlarining majburiy kuzatiluvchanligini joriy etishdir. Tijorat banklari tovar va xizmatlar uchun to‘lovlarda bank karta raqamini jo‘natuvchidan qabul qiluvchigacha kuzatish imkoniyatini ta’minlashi shart.
Alohida nazorat ostiga mobil ilovalar orqali amalga oshiriladigan yirik o‘tkazmalar olinadi. Bu 30 kun ichida 206 million so‘mdan ortiq chiquvchi o‘tkazmalar, shuningdek, xuddi shu davrda 412 million so‘mdan ortiq kiruvchi tushumlarga tegishli.
Banklar, shuningdek, kuchaytirilgan xalqaro moliyaviy monitoring ostidagi davlatlar bilan bog‘liq operatsiyalarga va 16 yoshgacha bo‘lgan shaxslarning hisobvaraqlari bo‘yicha yirik tranzaksiyalarga alohida e’tibor qaratadi.
Agar operatsiya shubhali tuyulsa, bank qo‘shimcha tahlil o‘tkazishi shart. Xususan, mablag‘larning kelib chiqishini tekshirish, o‘tkazma xususiyatini o‘rganish va operatsiyaning mijozning odatdagi moliyaviy faoliyatiga mos kelishini baholash. Mumkin bo‘lgan qonunbuzarlik belgilari aniqlanganda, ma’lumot vakolatli organlarga yuboriladi. Bunda bank mijozni bunday tekshiruv haqida xabardor qilmasligi mumkin.
Bundan tashqari, hujjat raqamli xizmatlar, jumladan, Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali va “Ijtimoiy karta” mobil ilovasi orqali elektron hujjatlar yordamida mijozlarni identifikatsiya qilish imkoniyatini mustahkamlaydi.
Qarorda ta’kidlanishicha, o‘zgartirishlar moliyaviy shaffoflikni kuchaytirish va bank nazoratini xalqaro standartlarga muvofiqlashtirishga qaratilgan.
Source: podrobno.uz