“O‘zbekneftgaz” davlat kompaniyasi Surxondaryo viloyatining Boysun tumanidagi “Mustaqillikning 25 yilligi” (M-25) gaz konida yuzaga kelgan favqulodda vaziyat oqibatlarini bartaraf etish uchun Xitoyning CCDC kompaniyasi bilan tuzilgan shartnomaning moliyaviy qiymatini oshkor qilishdan qat'iy bosh tortdi. Kompaniya vakillari o‘tkazilgan matbuot anjumanida bu holat tomonlar o‘rtasidagi maxfiylik to‘g‘risidagi kelishuv (NDA) bilan izohlanishini ma’lum qildilar. Ularning so‘zlariga ko‘ra, har qanday raqamni e'lon qilish uchun ikkinchi tarafning rasmiy ruxsatini olish talab etiladi, bu esa shaffoflik borasida jamoatchilikda qator savollarni tug‘dirmoqda.

Ma'lumot uchun, 2024-yilning sentabr oyidan buyon ushbu konning 604-sonli qudug‘ida tarkibida o‘ta zaharli vodorod sulfidi yuqori bo‘lgan gaz nazoratsiz ravishda otilib chiqishda davom etmoqda. Dastlabki urinishlar muvaffaqiyatsiz yakunlanib, hatto fojiali oqibatlarga ham olib kelgan edi. Qatlam bosimi 650 atmosferaga va harorati 150 darajaga yetadigan bu murakkab obyektda avariyani bartaraf etish ishlari o‘ta og‘ir kechmoqda. Kompaniya bosh geologi Nodir Muhiddinovning ta'kidlashicha, AQSh, Rossiya va Xitoy yetakchi korxonalarining takliflari o‘rganib chiqilib, yakunda Xitoyning CNPC korporatsiyasi tarkibidagi CCDC pudratchisi eng maqbul variant sifatida tanlab olingan.

Garchi mas'ullar mablag‘lar asossiz oshirib yuborilmagani va barcha qarorlar tegishli ekspertizalardan o‘tkazilganini ta'kidlayotgan bo‘lsalar-da, 2024-yil sentabridan beri sarflangan umumiy xarajatlar hamda yo‘qotilgan tabiiy resurslar hajmi hozircha ochiqlangani yo‘q. Rejalarga ko‘ra, Xitoydan 40 dan ortiq maxsus texnika va burg‘ilash uskunalari olib kelinib, qo‘shimcha quduqlar orqali avariyani 2027-yilning birinchi yarmida to‘liq to‘xtatish ko‘zda tutilgan. Biroq moliyaviy shartlarning yashirilishi jamiyatda jarayonning iqtisodiy samaradorligi yuzasidan turli gumonlarni keltirib chiqarmoqda.

Source: www.gazeta.uz