Mali shimolidagi Sondaje qishlog‘ida yashovchi 75 yoshli Moctar oilasi bilan bir kechada uyini tark etishga majbur bo‘ldi. Bir necha oy davomida qurolli guruhlar uylarga bostirib kirib, aholini dushman bilan hamkorlikda ayblardi. Moctarning ikki amakivachchasi shunday hujumlardan birida halok bo‘ldi. Nihoyat, bir guruh 72 soat ichida qishloqni tark etishni buyurdi.

“Biz dahshatli narsalarni ko‘rdik”, dedi Moctar Al Jazeera muxbiriga. “Odamlarning boshlari kesilib, ko‘kraklariga qo‘yilgan edi. Qo‘rquvdan odamlarning ko‘zlari katta edi.” Moctarning oilasi Mavritaniyaga qochgan minglab oilalardan biri.

Mali G‘arbiy Afrika Sahelida zo‘ravonlikning markazida turibdi. Mintaqada dunyodagi qurolli guruhlar bilan bog‘liq o‘limlarning yarmi sodir bo‘ladi. Mali armiyasi va rossiyalik jangchilar bir nechta al-Qoida va IShIDga aloqador guruhlar bilan kurashmoqda.

ACLED tahlil markazi ma’lumotlariga ko‘ra, so‘nggi ikki yil ichida Mali armiyasi va rossiyalik jangchilar tinch aholiga nisbatan qurolli guruhlardan ko‘ra ko‘proq zo‘ravonlik qilgan. “Bu mojaroda yaxshi tomon yo‘q”, dedi ACLED tahlilchisi Heni Nsaibia.

20 aprel kuni uchta huquq himoyasi tashkiloti Malini Afrika Ittifoqining inson huquqlari sudiga berdi. Bu Afrikada davlatni harbiy pudratchilarni yollaganlikda ayblagan birinchi ishdir.

Mavritaniyadagi qochqinlar rossiyalik jangchilarni qatl, zo‘rlash va qiynoqlarda ayblamoqda. Al Jazeera bu da’volarni mustaqil tekshira olmadi. Mali va Rossiya hukumatlari izoh bermadi.

BMTning Qochqinlar bo‘yicha agentligi ma’lumotlariga ko‘ra, oktyabrdan aprelgacha kamida 13 000 kishi Malidan Mavritaniyaga qochgan. 2023 yil oxiridan beri 100 000 dan ortiq kishi chegarani kesib o‘tgan.

Mbera lagerida 84 yoshli Mohamed “Momo” Ag Malha vaziyatni “xafa qiluvchi” deb atadi. “Biz, Mali xalqi, hammamiz qurbonmiz. Biz faqat tinchlik va uyimizga qaytishni istaymiz”, dedi u.

Source: www.aljazeera.com