Liverpul tropik tibbiyot maktabi olimlari tomonidan olib borilgan tadqiqot natijasida noma kasalligiga chalingan bolalarning og'iz bo'shlig'ida ilgari noma'lum bo'lgan Treponema bakteriyasining yangi turi aniqlandi. Ushbu kashfiyot kasallikni erta aniqlash va davolashda yangi imkoniyatlar yaratishi mumkin.

Noma, asosan, noto'g'ri ovqatlangan va kambag'al bolalarda uchraydigan, og'iz va yuz to'qimalarini buzadigan xavfli kasallikdir. Davolanmasa, 90% hollarda o'limga olib keladi. Omon qolganlarda esa umrbod chandiqlar va ijtimoiy izolyatsiya qoladi. Har yili o'n minglab holatlar qayd etiladi, asosan Sahel mintaqasida.

Tadqiqotchilar Nigeriyadagi 19 nafar noma bilan kasallangan boladan olingan namunalarni zamonaviy genetik tahlil qilish orqali sog'lom mikroblar sonining kamayganini va ba'zi shtammlarning ko'payganini aniqladilar. Chuqur tahlil natijasida ko'pchilik namunalarda Treponema bakteriyasining yangi turi topildi.

Tadqiqot muallifi professor Adam Roberts bu kashfiyotni "hayratlanarli" deb atadi. Uning so'zlariga ko'ra, hozircha bu bakteriyaning kasallikni keltirib chiqarishi yoki faqat mavjud yaralarni kolonizatsiya qilishi noma'lum. Sabab-oqibat munosabatini aniqlash uchun kengroq tadqiqotlar rejalashtirilgan.

Kelajakda Treponema A ni aniqlovchi test gingivitli bolalarda nomaning oldini olishga yordam beradi. Hozirda tashxis faqat klinik belgilarga asoslanadi. Antibiotiklar bilan profilaktik davolash kasallikning rivojlanishini to'xtatishi mumkin.

Hozirgi keng spektrli antibiotiklar bilan davolash antimikrobiyal qarshilikni oshirish xavfini tug'diradi. Yangi topilgan bakteriyaga qarshi maqsadli davo bu xavfni kamaytirishi mumkin. Shuningdek, sog'lom bakteriyalar kamaygani sababli probiotiklar bilan profilaktika qilish imkoniyati ham mavjud.

Tadqiqot Plos Neglected Tropical Diseases jurnalida chop etilgan. Mutaxassislar bu kashfiyotni noma kasalligini tushunishdagi birinchi muhim qadam deb baholadilar.

Source: www.theguardian.com