AQSh prezidenti Donald Trump o‘zining Truth Social ijtimoiy tarmog‘ida 14-15 may kunlari Xitoyga tashrif buyurishini va u yerda Xitoy rahbari Xi Jinping bilan uchrashishini e’lon qildi. Bu AQSh prezidentining deyarli 10 yil ichida birinchi marta Xitoyga tashrifi bo‘ladi. Trump, shuningdek, yil oxirida Xi Jinpingni Vashingtonda qabul qilishni rejalashtirmoqda, ammo bu tashriflar AQSh va Isroilning Eronga qarshi urush operatsiyalari tufayli kechiktirilgan.
Oq uy matbuot kotibi Karolin Levitt Trumpning tashrif sanalarini tasdiqlab, Xi Jinpingning tashrifni kechiktirish so‘rovini tushungan va qabul qilganini aytdi. U matbuot anjumanida: "Prezident Xi, prezidentning hozirgi jangovar operatsiyalar davrida bu yerda bo‘lishi juda muhim ekanligini tushundi" deb izoh berdi. Biroq, Pekin hali bu sanalarni rasman tasdiqlamagan, chunki odatda Xi Jinpingning rejalari oldindan oshkor etilmaydi.
Xitoy tashqi ishlar vazirligi vakili Lin Chyan jumodan kuni matbuotga bergan bayonotida "ikki tomon Trumpning Xitoyga tashrifi haqida muloqotni davom ettirmoqda" va "rahbarlar darajasidagi diplomatikaning ikki tomonlama munosabatlarda almashtirib bo‘lmaydigan strategik yo‘l-yo‘riq rolini o‘ynashi"ni ta’kidladi. Trumpning tashrifi dastlab 31 martga rejalashtirilgan edi, ammo AQSh va Isroilning Eronga qarshi keng ko‘lamli hujumlari va mamlakatning oliy rahbarini o‘ldirishi sababli kechiktirildi.
Eronga qarshi urush global yoqilg‘i inqiroziga olib keldi, chunki Eron Hormuz bo‘g‘ozini yopib, dunyo nefti va suyuq tabiiy gazining asosiy suv yo‘lini to‘sdi. Trump AQShning ittifoqchilaridan bo‘g‘ozni ochishga yordam berishni so‘radi va Eron to‘liq kirishni ta’minlamasa, uning energetika infratuzilmasiga hujum qilish bilan tahdid qildi. Levitt urushning to‘xtash muddati haqida so‘ralganda, "biz har doim taxminan to‘rt olti hafta deb hisoblaganmiz, shuning uchun siz hisoblashingiz mumkin" dedi.
Ikki mamlakat o‘rtasidagi munosabatlar savdo ziddiyatlari, texnologik raqobat va geosiyosiy keskinliklar tufayli uzoq vaqtdan beri muammoli bo‘lib kelgan. Trumpning tashrifi keskinliklarni yumshatish belgilarini izlash uchun diqqat bilan kuzatiladi. Xitoy davlat ommaviy axborot vositalari AQSh rasmiylarini Xitoy hamkasblari bilan uchrashishga va o‘zaro aloqani rivojlantirishga chaqirdi, Global Times gazetasining muharririyasi esa mamlakatlar o‘rtasidagi odamlar almashinuvi va AQSh prezidentining Xitoyga uzoq tashrifsizligini "g‘ayritabiiy va shunday bo‘lishi kerak emas" deb baholadi.
Source: www.bbc.com