Hindiston Bosh vaziri Narendra Modi’ning Bharatiya Janata partiyasi (BJP) to‘rtta muhim shtat saylovlaridan ikkitasida g‘alaba qozonish arafasida. Bu uning uchinchi muddatining yarmida ta’sirini kengaytirib, asosiy raqibini zaiflashtiradi.
Sharqiy Assam shtatida BJP ketma-ket uchinchi muddat hokimiyatga qaytishi kutilmoqda, G‘arbiy Bengaliyada esa oldinda bormoqda. Saylov komissiyasi ma’lumotlariga ko‘ra, 294 o‘rindan 176 tasida BJP yetakchilik qilmoqda.
Aprel va may oylarida besh shtat va hududda bo‘lib o‘tgan saylovlarda BJP muxolifat nazoratidagi shtatlarga kirib borishga intildi. Bu Modi’ning yuqori ishsizlik darajasi va AQSh bilan kutilayotgan savdo bitimi kabi iqtisodiy va tashqi siyosat muammolarini hal qilish qobiliyatini kuchaytiradi.
Modi va uning yaqin yordamchisi, Ichki ishlar vaziri Amit Shoh G‘arbiy Bengaliyada haftalar davomida tashviqot olib bordi. Ular Bangladeshdan “noqonuniy immigratsiya” va bosh vazir Mamata Banerji davridagi zaif iqtisodiyotni tanqid qilishdi.
Banerji Modi’ning keskin tanqidchisi va Hindiston muxolifat ittifoqining asosiy a’zosi. U 2011 yildan beri shtatni boshqaradi. Biroq, saylov tendensiyalari uning partiyasining mag‘lubiyatga uchrashini ko‘rsatmoqda.
Janubiy Tamil Nadu shtatida kino yulduzi Jozef Vijayning yangi partiyasi TVK hukmron DMK partiyasini siqib chiqarishga yaqin. Bu Dravid siyosati olti o‘n yillik hukmronlik qilgan shtatda muhim o‘zgarish bo‘lishi mumkin.
Kerala shtatida Hindiston Milliy Kongressi yetakchiligidagi ittifoq hukmron Kommunistik partiyani mag‘lub etishi kutilmoqda. Bu saylovlar Modi’ga qarshi muxolifatni zaiflashtirib, 2029 yilgi umumiy saylovlarga ta’sir ko‘rsatishi mumkin.
Saylov kampaniyasi millionlab saylovchilarning ro‘yxatdan chiqarilishi bilan bog‘liq noroziliklar bilan o‘tdi. Hukumat buni noloyiq saylovchilarni olib tashlash deb atagan bo‘lsa, tanqidchilar bu marginal va ozchilik jamoalariga qarshi qaratilganini aytishdi.
Ashoka universiteti professori Uday Chandra ovoz berish “erkin va adolatli saylovlar” emasligini ta’kidladi. “To‘qqiz milliondan ortiq saylovchi chiqarib tashlandi. Ularning aksariyati imtiyozsiz hindular va musulmonlar edi”, dedi u.
Yakuniy natijalar dushanba oqshomiga qadar aniq bo‘lishi kutilmoqda, ammo ular federal darajadagi siyosatga darhol ta’sir ko‘rsatmaydi.
Source: www.aljazeera.com