Gana prezidenti Jon Mahama LGBTQ+ faoliyatini jinoiy javobgarlikka tortuvchi yangi qonun loyihasi rasman tasdiqlanishidan oldin tekshiruvdan o‘tkazilishini aytdi.
Buyuk Britaniyaga tashrifi chog‘ida so‘zlagan Mahama, uning yuridik maslahatchisi va bosh prokurori bu masala bilan shug‘ullanishini, chunki bu hukumat qonuni emas, balki xususiy deputatlar tashabbusi ekanligini ta’kidladi.
Parlament tomonidan juma kuni qabul qilingan qonun loyihasi LGBTQ+ deb tan olingan shaxslarga nisbatan uch yilgacha qamoq jazosini va taqiqlangan xatti-harakatlar haqida politsiyaga xabar berish majburiyatini nazarda tutadi.
Mahama, “Biz uni ko‘rib chiqamiz va hamma narsa tartibda ekanligiga ishonch hosil qilamiz”, dedi va agar muammolar bo‘lsa, qonun loyihasi uning maslahatchilari bo‘lgan Davlat kengashiga yuborilishini qo‘shimcha qildi.
O‘tgan yili hokimiyatga kelganidan beri Mahama diniy rahbarlar tomonidan Britaniya mustamlakachilik davridan qolgan qonunlar asosida bir jinsli munosabatlarni taqiqlovchi geylarga qarshi choralarni kuchaytirish uchun bosim ostida.
Londonning Chatham House tahlil markazidagi savol-javob sessiyasida Mahama, shuningdek, qonun loyihasining qabul qilinishida ba’zi protsessual kamchiliklar borligini va ular parlament spikeri tomonidan hal qilinayotganini aytdi.
Bu deputatlar tomonidan qo‘llab-quvvatlangan ikkinchi bunday qonun loyihasidir. Shunga o‘xshash qonun loyihasi birinchi marta 2021 yil avgust oyida poytaxt Akkrada LGBTQ+ resurs markazi yopilganidan keyin parlamentga kiritilgan edi.
Mahamaning o‘tmishdoshi, sobiq prezident Nana Akufo-Addo o‘tgan yili lavozimini tark etishdan oldin ushbu qonun loyihasini imzolamagan edi. 2024 yilda qabul qilinganida, Oliy sudda bir nechta da’volar bilan e’tiroz bildirilgan va Akufo-Addo buni tasdiqlamaslik uchun sabab sifatida keltirgan.
Qonun loyihasi bu yil parlamentga turli partiyalardan iborat deputatlar guruhi tomonidan qayta kiritildi. Gana ozchilik partiyasining parlament a’zolari 2024 yilda qabul qilingan versiyani afzal ko‘rishlarini aytib, joriy qonunchilikka kiritilgan o‘zgartirishlar uni zaiflashtirganini da’vo qilmoqda.
Ozchilik vakili Jon Ntim Forjur, “Qonun loyihasi 2024 yildagi kuch va ta’sirni, ogohlantirish va samaradorlikni sezilarli darajada yo‘qotdi”, deb tushuntirdi.
Joriy versiya geylarga tibbiy yordam va boshqa xizmatlar ko‘rsatadigan yoki LGBTQ+ yangiliklari haqida xabar beradigan yuridik, sog‘liqni saqlash va ommaviy axborot vositalari mutaxassislarini jazodan ozod qiladi. Shu bilan birga, LGBTQ+ qo‘llab-quvvatlovchisi sifatida tanilgan har bir kishi qamoq jazosiga hukm qilinishi mumkin.
Huquq himoyasi guruhlari qonun loyihasini jinsiy ozchiliklarning huquqlarini buzganligi uchun keng tanqid qilmoqda. Human Rights Watch tashkiloti qonun loyihasini bekor qilishni tavsiya qildi. Biroq, qonun loyihasi tarafdorlari bu Gana oilaviy qadriyatlarini saqlashga yordam beradi deb ta’kidlamoqda.
So‘nggi yillarda bir qancha Afrika davlatlari LGBTQ+ huquqlariga qarshi choralarni kuchaytirdi. Senegal parlamenti mart oyida shunga o‘xshash qonunni ma’qulladi, Uganda esa 2023 yilda ba’zi bir jinsli xatti-harakatlar uchun o‘lim jazosini joriy qildi.
Source: www.bbc.com