Amerika Qo‘shma Shtatlari prezidenti Donald Tramp o‘zining Truth Social tarmog‘idagi sahifasida Eron bilan urushni tugatish bo‘yicha dastlabki kelishuv “ertaga imzolanishi rejalashtirilganini” e’lon qildi.
Biroq bu bayonot Eron Tashqi ishlar vazirligi matbuot kotibi Ismoil Baqoiyning avvalgi so‘zlariga zid keladi. Baqoiy IRNA agentligiga bergan intervyusida yakshanba kuni hech qanday memorandum imzolanmasligini va muzokarachilar Jenevaga zudlik bilan borishni rejalashtirmayotganini aytdi.
Baqoiyning so‘zlariga ko‘ra, imzolash “yaqin kunlarda” amalga oshishi mumkin. Bir necha soat o‘tgach, Tramp “Kelishuv ertaga imzolanishi rejalashtirilgan va imzolanishi bilanoq Hormuz bo‘g‘zi BARCHA UCHUN OCHIQ bo‘ladi”, deb yozdi. Yakshanba kuni Trampning 80 yoshga to‘lishi nishonlanadi.
So‘nggi kunlarda Eron va AQSh kutilayotgan kelishuv tafsilotlari haqida bir-biriga zid ma’lumotlar berib kelmoqda, garchi ikkala tomon ham kelishuv har qachongidan yaqinroq ekanini bildirgan bo‘lsa-da. Hali hech qanday shartlar rasman e’lon qilinmagan, juma kuni AQSh va Eron rasmiylari kelishuv yakunlanmaganini ta’kidlagan.
Hormuz bo‘g‘zini ochishdan tashqari, Tramp kelishuv “YADROVIY QUROL YO‘Q DEVORI” bo‘lishini va “hech qanday pul almashinmasligini” aytdi. Tramp, shuningdek, “tegishli vaqtda, hamma tinch bo‘lganda, biz Yadro changini olish uchun kiramiz”, deb Eronning boyitilgan uran zaxirasiga ishora qildi.
Biroq juma kuni Eronning Press TV telekanalida so‘zlagan Eron tashqi ishlar vaziri Abbos Aroqchi dastlabki anglashuv memorandumining faqat Eron yadro dasturi kelajagi bo‘yicha muzokaralar uchun boshlanish nuqtasi bo‘lishini aytdi. U imzolash jangovar harakatlarni darhol to‘xtatishga olib kelishini, ammo Eron va Ummon Hormuz bo‘g‘zini boshqarishda davom etishini qo‘shimcha qildi.
Eronga qarshi sanksiyalarni olib tashlash va mamlakat aktivlarini muzlatish masalalari memorandum imzolangandan keyin muhokama qilinadi. So‘nggi diplomatik faollik AQSh va Eron o‘rtasida ikki kunlik zarbalar almashinuvidan so‘ng yuz berdi, bu 8 apreldan beri davom etgan jangovar harakatlardagi tanaffusni tugatish bilan tahdid qilgan edi.
AQSh va Isroil 28 fevral kuni Eronga qarshi urushni boshlagan, bu Eron yadro dasturi kelajagi bo‘yicha bilvosita muzokaralar davom etayotgan paytga to‘g‘ri kelgan. Eron rasmiylari AQShga chuqur ishonchsizlik doimiy kelishuvga erishish jarayonini sekinlashtirganini aytgan. Tramp esa 2015 yilgi JCPOA dan oshib ketadigan kelishuvga erishishga va’da bergan.
Source: www.aljazeera.com