NATOga a'zo 32 davlat rahbarlari seshanba va chorshanba kunlari Turkiyaning Anqara shahrida yig'ilishmoqda. Sammit AQSh prezidenti Donald Trampning a'zo davlatlarni mudofaa xarajatlarini oshirishga undashi fonida o'tmoqda. Yevropa davlatlari milliardlab dollarlik yangi harbiy shartnomalar e'lon qilishi kutilmoqda.

O'tgan yilgi NATO sammitida a'zolar mudofaa xarajatlarini YaIMning 5 foiziga oshirishni maqsad qilgan edi: 2035 yilgacha 3,5 foiz harbiy xarajatlar va 1,5 foiz xavfsizlik ehtiyojlari uchun. Bu safar Anqarada asosiy e'tibor xarajatlarni real harbiy salohiyatga aylantirish masalasiga qaratiladi.

Sammitda ikki noa'zo davlat rahbari – Ukraina prezidenti Volodimir Zelenskiy va Janubiy Koreya prezidenti Li Jae Myung ham ishtirok etmoqda. Avstraliya, Yaponiya va Yangi Zelandiya mudofaa yoki tashqi ishlar vazirlarini yuborgan. Fors ko'rfazi davlatlaridan Bahrayn, Quvayt, Qatar va BAA ham qatnashmoqda.

Suriya prezidenti Ahmad ash-Sharaa sammitda qatnashmasa-da, Anqarada Tramp bilan ikki tomonlama uchrashuv o'tkazishi kutilmoqda. Tramp NATOning qiymatini birinchi prezidentlik kampaniyasidan beri shubha ostiga olgan va AQShning xarajatlar yukini adolatsiz deb hisoblaydi.

Ukraina prezidenti Zelenskiy chorshanba kuni Tramp bilan uchrashib, qo'shimcha Patriot havo hujumidan mudofaa tizimlarini so'rashi kutilmoqda. Rossiya Ukrainadagi hujumlarini kuchaytirgan bir paytda, Kiyevga uyushtirilgan dron hujumida kamida 11 kishi halok bo'ldi.

Tahlilchilarning fikricha, Yevropa davlatlarining e'lon qilishi kutilayotgan milliardlab dollarlik shartnomalar Tramp ma'muriyatini mamnun qilishga urinishdir. Biroq, harbiy salohiyatni oshirish uchun yillar kerak bo'ladi. AQSh allaqachon NATO mamlakatlaridan harbiy samolyotlar va kemalarni bosqichma-bosqich olib chiqishni e'lon qilgan.

Source: www.aljazeera.com