Dunyodagi eng yirik elektron tijorat gigantlaridan biri boʻlgan Amazon kompaniyasi oʻz logistika markazlarida foydalanilayotgan robotlar soni bir milliondan oshganini maʼlum qildi. Ushbu texnologik yangilik buyurtmalarni tezroq yetkazib berish va korporativ xarajatlarni qisqartirishga yordam berayotgani aytilmoqda. Biroq, mashinalarning oddiy xodimlar bilan yonma-yon faoliyat yuritishi mehnat surʼati, xavfsizlik va kelgusidagi ish oʻrinlarining taqdiri borasidagi jiddiy xavotirlarni yanada kuchaytirmoqda.

Kompaniyaning ulkan robotlar parkiga mexanik manipulyatorlar, yuk tashishga moʻljallangan harakatchan platformalar hamda yuk tagliklarini saralaydigan yirik mexanizmlar kiradi. Mazkur texnologiyalar Amazon kompaniyasining keng qamrovli logistika tarmogʻida mahsulotlarni koʻchirish va saralash jarayonlarini sezilarli darajada tezlashtiradi. Ayni paytda korxonada toʻliq yoki qisman ish vaqti asosida 1,5 milliondan ziyod inson mehnat qilmoqda va bu turdagi shiddatli avtomatlashtirish jarayoni ularning kundalik faoliyatiga oʻz taʼsirini koʻrsatmay qolmayapti.

Jorj Meyson universitetining biznes professori Bred Grinvudning taʼkidlashicha, ushbu oʻzgarishning eʼtiborni tortuvchi ikki asosiy jihati mavjud: robotlar odamlarga tobora yaqin masofada ishlamoqda va ish surʼatini belgilash vakolatiga ega boʻlib bormoqda. Uning soʻzlariga koʻra, ilgari avtomatlashtirilgan tizimlar odamlardan qatʼiy ajratilgan hududlarda ishlatilgan boʻlsa, hozirda omborxonalarda inson va mashinaning ish maydonlari xavfli tarzda yaqinlashib bormoqda.

Shuningdek, ekspertning fikricha, mashinalar tomonidan ish surʼatining belgilanib berilishi ishchilar uchun doimiy bosim manbaiga aylanishi mumkin. Robotlar operatsiyalarni yuqori tezlikda bajargani sari, oddiy xodimlardan ham ana shu shiddatga moslashish talab etiladi. Bu holat esa inson mehnatiga boʻlgan ehtiyojni kamaytiribgina qolmay, xodimlarning ish beruvchi bilan olib boradigan muzokaralaridagi mavqeini ham sezilarli darajada zaiflashtirishi taxmin qilinmoqda.

Source: kun.uz