Yangi ilmiy tadqiqot natijalariga ko'ra, 2026 yilda global uglerod chiqindilari biroz kamayishi kutilmoqda. Biroq, bu iqlim o'zgarishiga qarshi kurashdagi ijobiy o'zgarishlar tufayli emas, balki US rejimining Eronga qarshi harbiy harakatlari va Hormuz bo'g'ozidagi ta'minot uzilishlari keltirib chiqargan yuqori energiya narxlari oqibatida yuzaga kelmoqda.
Asosiy faktlar: 2026 yilda global uglerod chiqindilari 0,4 foizga kamayishi prognoz qilinmoqda, bunda neft chiqindilari 1,9 foizga, tabiiy gaz esa 0,3 foizga qisqargan. Shunga qaramay, ko'mir chiqindilari o'sishda davom etib, taxminan 0,6 foizga oshgani qayd etilgan.
Ushbu ma'lumotlar Turkiya mezbonlik qilayotgan BMTning COP31 iqlim konferentsiyasi doirasida e'lon qilindi. Norvegiyadagi CICERO Xalqaro iqlim tadqiqotlari markazi olimi va tadqiqot hammuallifi Glen Petersning ta'kidlashicha, bu pasayish tashqi shoklar va urush oqibatidir. "Bu biroz yaxshi yangilikdek tuyuladi, lekin noto'g'ri sabablarga ko'ra sodir bo'lmoqda", deb hisoblaydi ekspert.
Mutaxassislarning fikricha, chiqindilarning bunday keskin kamayishi strukturali o'zgarishlardan dalolat bermaydi. Ilgari ham 2009 yilgi global iqtisodiy inqiroz va 2020 yilgi pandemiyada shunday vaqtinchalik pas kuzatilgan bo'lib, iqtisodiyot tiklanishi bilan chiqindilar yana ko'paygan edi. Hozirgi holatda ham neft chiqindilari keskin tushib ketgani uzoq muddatli barqaror tendentsiyani anglatmaydi.
Garchi quyosh va shamol stantsiyalari hamda elektr avtomobillarining ulushi biroz oshgan bo'lsa-da, ular yakkaxon tarzda chiqindilarni sezilarli darajada kamaytira olmadi. Global Carbon Budget Office vakili Per Fridlingsteynning so'zlariga ko'ra, uzoq muddatli yechim toza energiya texnologiyalarini tezkor joriy etishligicha qolmoqda, biroq hozircha o'rmonlarning yo'q qilinishi va torf yong'inlari kabi omillar umumiy ko'rsatkichni yomonlashtirmoqda.
Source: www.dw.com