Dunyodagi eng uzun qirg‘oq chizig‘iga ega 20 davlat reytingi e’lon qilindi: unda Kanada birinchi, Norvegiya ikkinchi, Indoneziya uchinchi, hududi bo‘yicha eng katta mamlakat hisoblangan Rossiya esa to‘rtinchi o‘rinni egalladi. Reyting WorldAtlas ma’lumotlari asosida tayyorlangan bo‘lib, Hindistonga oid ko‘rsatkichlar mamlakatning Yer haqidagi fanlar vazirligi ma’lumotlari asosida 2025-yilda qayta ko‘rib chiqilgan. Infografikada qirg‘oq chizig‘i uzunligini belgilovchi geografik xususiyatlar — orollar, fordlar, qo‘ltiqlar va bo‘g‘ozlar alohida ta’kidlangan. Kanadaning Arktikadagi ulkan orollaridan Janubi-Sharqiy Osiyoning tropik arxipelaglarigacha cho‘zilgan qirg‘oqlar bir-biridan keskin farq qiluvchi tabiat manzaralarini qamrab oladi.
Asosiy faktlar: Kanadaning qirg‘oq chizig‘ining 70 foizdan ortig‘i Arktika hissasiga to‘g‘ri keladi; Norvegiya 99 083 km bilan ikkinchi, Indoneziya 17 500 dan ortiq orol hisobiga uchinchi o‘rinda. Rossiya 37 652 km bilan to‘rtinchi, AQSh 19 924 km bilan sakkizinchi, Hindiston esa 2025-yilda yangilangan 11 099 km ko‘rsatkich bilan 13-o‘rinda qayd etilgan.
Reyting shuni ko‘rsatadiki, mamlakatning quruqlik maydoni qanchalik katta bo‘lsa ham, bu uning qirg‘oq chizig‘i uzunligini baholash uchun ishonchli mezon bo‘la olmaydi. Masalan, maydoni bo‘yicha dunyodagi eng katta davlat Rossiya 37 652 km bilan to‘rtinchi o‘rinda bo‘lsa, AQSh 19 924 km bilan sakkizinchi o‘rinda turibdi. Bunga sabab mamlakatlarning geografik tuzilishi: orol va arxipelaglarning ko‘pligi, qirg‘oqning notekisligi, fordlar va qo‘ltiqlarning chuqurligi umumiy uzunlikka bevosita ta’sir qiladi.
Kanadaning yetakchiligi uning Arktikadagi ulkan orollari, minglab qo‘ltiqlari va bo‘g‘ozlari bilan bog‘liq; mamlakat qirg‘oq chizig‘ining 70 foizdan ortig‘i shimoliy hududlarga to‘g‘ri keladi. Norvegiyaning 99 083 km ko‘rsatkichi quruqlik ichkarisiga chuqur kirib boruvchi fordlar va qirg‘oqqa yaqin 239 100 ga yaqin orol ta’sirida shakllangan; bu Indoneziyanikidan taxminan 70 foiz uzun. Indoneziya esa 17 500 dan ortiq oroldan iborat arxipelag hisobiga uchinchi o‘rinda.
Reytingning e’lon qilingan qismida Filippin 36 289 km bilan beshinchi, Yaponiya 29 750 km bilan oltinchi, Avstraliya 25 761 km bilan yettinchi, Yangi Zelandiya 15 134 km bilan to‘qqizinchi o‘rinni egallagan. O‘nlikni 14 499 km bilan Xitoy yakunlaydi; undan keyin Gretsiya 13 676 km, Buyuk Britaniya 12 429 km bilan keladi. Hindiston 2025-yilda rasmiy o‘lchov qayta ko‘rilganidan so‘ng 11 099 km ko‘rsatkich bilan 13-o‘rinda qayd etilgan.
Mazkur reyting qirg‘oq chizig‘i bo‘yicha taqqoslashda eski va yangilangan ma’lumotlarni ajratish muhimligini ko‘rsatadi. Hindiston ko‘rsatkichining 2025-yilda qayta ko‘rilgani o‘lchovlar vaqti-vaqti bilan yangilanishi mumkinligini, to‘liq 20 davlat ro‘yxati bo‘yicha esa qo‘shimcha rasmiy ma’lumotlar e’lon qilinishi mumkinligini anglatadi.
Source: kun.uz