Turkiya hukumati qo‘shni Eron bilan AQSh va Isroil o‘rtasidagi urushning kuchayishi natijasida mintaqada barqarorlikning buzilishidan jiddiy tashvishlanmoqda. Anqara bu mojaroning yonayotgan o‘tga aylanishi va Turkiya iqtisodiyoti, energiya ta’minoti va turizm sohasiga salbiy ta’sir ko‘rsatishidan qo‘rqmoqda.

Turkiya tashqi ishlar vaziri Hakan Fidan Al Jazeera telekanaliga bergan intervyusida “Eron yadro masalasida yana muzokaralar olib borishga tayyor” deb ta’kidladi va AQShga “yadro masalasini birinchi bo‘lib hal qilish”ni maslahat berdi. Biroq, Istanbuldagi Iqtisodiyot va Tashqi Siyosat Tadqiqotlar Markazi raisi Sinan Ulgenning so‘zlariga ko‘ra, Turkiyaning diplomatik tashabbuslari hozircha javobsiz qolmoqda.

Urushning kengayishi Turkiya va Eron o‘rtasidagi 530 kilometrlik chegara bo‘ylab joylashgan kurd ozchiliklariga ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Anqara AQSh tomonidan Eron ichida kurd guruhlarini qurollantirish rejalari haqidagi mish-mishlardan xavotirda, chunki bu Turkiya bilan PKK o‘rtasidagi tinchlik jarayoniga putur yetkazishi mumkin.

So‘nggi kunlarda Eron tomonidan uchirilgan ikki ballistik raketa Turkiya havo bo‘shlig‘iga kirib, NATO tomonidan yo‘q qilindi. Bunga javoban Turkiya Mudofaa vazirligi Kurejikdagi NATO radar bazasi yaqiniga “Patriot” raketa himoya tizimini joylashtirishni e’lon qildi. Eron rasmiylari esa Turkiyaga hech qanday hujum qilmaslikka va‘da berdi.

Turkiya, shuningdek, 2015-yildagi kabi yangi ommaviy qochqinlar oqimidan qo‘rqmoqda. Eron tomondagi chegara bo‘ylab vaqtinchalik lagerlar qurish rejalari mavjud, ammo hozircha katta migratsiya kutilayotgani haqida hech qanday ma’lumot yo‘q. Eron qochqinlariga qo‘shimcha ravishda, Afg‘onistonlik 2 million qochqinning ham Eron orqali G‘arbga yo‘l olishi mumkin.

Yevropa Komissiyasi prezidenti Ursula fon der Leyenning ijtimoiy tarmoqdagi “Turkiyaning migratsiya inqiroziga tayyorgarligi” haqidagi bayonotlari Anqarada keskin munosabatga sabab bo‘ldi. Ko‘pchilik buni Yevropa Ittifoqining Turkiyani sharqdan keladigan qochqinlar uchun “bufer zonasi” sifatida ko‘rish istagi deb baholadi.

Source: www.dw.com