O‘zbekistonda 2026-yil 1-maydan boshlab aliment bo‘yicha qarzdorligi bo‘lgan fuqarolar uchun yangi cheklovlar joriy etiladi. Prezidentning 30-martdagi farmoniga ko‘ra, qarzdorlik to‘liq bartaraf etilgunicha, aliment qarzdorlari alohida yirik bitimlarni amalga oshirish, ayrim turdagi moliya-kredit va davlat xizmatlaridan foydalanish huquqidan mahrum bo‘ladilar. Bu chora aliment to‘lovlarini undirish tizimining samaradorligini oshirish maqsadida qabul qilingan.
Farmonda, shuningdek, ijro ishlarini davlat ijrochisining qarori bilan tugatish amaliyoti joriy qilinishi belgilangan. Xususan, ayrim toifadagi ijro hujjatlari bo‘yicha qarzdor vafot etganda, bedarak yo‘qolgan deb topilganda yoki vafot etgan deb e’lon qilinganda, unga nisbatan yuritilgan ijro ishlari davlat ijrochisining qarori bilan tugatiladi. Bu o‘zgarishlar ijro jarayonini soddalashtirish va resurslarni samarali taqsimlashga qaratilgan.
2027-yil 1-yanvardan boshlab, sud hujjatlari asosida davlat daromadiga o‘tkazilishi nazarda tutilgan avtomobillar va ko‘chmas mulklar Davlat aktivlarini boshqarish agentligi tasarrufiga o‘tkaziladi. Bundan tashqari, soliq qarzi va muammoli kreditlarni undirishda yangi yondashuvlar joriy etiladi, jumladan, elektron onlayn auksion savdolari orqali mol-mulkni realizatsiya qilish imkoniyati yaratiladi.
Prezident Shavkat Mirziyoyev 13-mart kuni o‘tkazilgan videoselektor yig‘ilishida aliment to‘lovchilarning chet elga ishlashga chiqish imkoniyatidan to‘liq foydalana olmasligini qayd etgan edi. Hozirda ular xorijga chiqishi uchun 5 yillik alimentni oldindan to‘lash yoki aliment oluvchining roziligini olish talab etiladi. Bu masala bo‘yicha takliflar tayyorlanayotgani ma’lum qilindi.
Ma’lumotlarga ko‘ra, 2025-yilda 3,1 trillion so‘m miqdorda aliment mablag‘lari undirilgan. Mamlakat Ichki Ishlar Bosh boshqarmasi ma’lumotlariga ko‘ra, o‘tgan yili alimentdan qarzdor 16 mingdan ortiq shaxs ma’muriy javobgarlikka tortildi, 1283 nafariga jinoyat ishi qo‘zg‘atildi. Hozirda 350 mingdan ortiq aliment to‘lovchining 61 foizi ishsiz holatda ekanligi ta’kidlandi.
Source: www.gazeta.uz