O‘zbekistonda zargarlik bilan shug‘ullanuvchi tadbirkorlarga QQSning bir qismini qaytarish tartibi belgilandi. Bu 9-aprel kuni Vazirlar Mahkamasi qarorida (154-son) aks etgan bo‘lib, hukumatning 2024-yil 7-noyabrdagi 745-son qaroriga kiritilgan qo‘shimchalar asosida amalga oshiriladi.

Vazirlar Mahkamasining yangi qarori bilan “Zargarlik faoliyati bilan shug‘ullanuvchi tadbirkorlik subyektlariga budjetga to‘langan qo‘shilgan qiymat solig‘ining bir qismini qaytarish hamda qo‘shilgan qiymat solig‘i bazasini aniqlash tartibi to‘g‘risida”gi vaqtinchalik nizom tasdiqlandi. Ushbu nizom 2028-yil 1-yanvargacha amal qiladi va zargarlik sohasidagi soliq imtiyozlarini tartibga solishni maqsad qilgan.

Zargarlik buyumlarini ishlab chiqarish yoki chakana sotish bilan shug‘ullanuvchi tadbirkorlarga 2026-yil 1-yanvardan boshlab to‘langan QQSning 80 foizi respublika budjetidan qaytariladi. Bu qaytarish jarayoni soliq hisoboti taqdim etilgandan keyin, lekin 3 oy ichida amalga oshirilishi kerak, bu esa tadbirkorlarga pul mablag‘larini tezroq qaytarish imkoniyatini beradi.

QQS qaytarish murojaatlari avtomatlashtirilgan dastur orqali ko‘rib chiqiladi, bu jarayonni soddalashtirish va korrupsiyani kamaytirishga qaratilgan. Soliqning bir qismi quyidagi shartlar bajarilganda avtomatik ravishda qaytariladi: zargarlik buyumlari va yarim tayyor mahsulotlarni realizatsiya qilish narxi bilan ular tarkibidagi qimmatbaho metallar va toshlar narxi o‘rtasidagi ijobiy farq asosida soliq bazasi aniqlanishi zarur.

Bu yangilik O‘zbekiston iqtisodiyotida zargarlik sohasini rivojlantirish va tadbirkorlarni rag‘batlantirishga qaratilgan bo‘lsa-da, amalda qaytarish jarayonining murakkabligi va avtomatlashtirishning samaradorligi haqida savollar tug‘diradi. Hukumatning ushbu qarori iqtisodiy o‘sishni rag‘batlantirish maqsadida qabul qilingan, ammo budjetga qo‘shilgan yuk va soliq imtiyozlarining uzoq muddatli ta’siri hali aniq emas.

Source: www.gazeta.uz