O‘zbekiston, Toshkent – “El-yurt umidi” jamg‘armasi xorijda o‘qigan, ammo shartnoma majburiyatlarini bajarmagan stipendiatlarning o‘qish xarajatlarini undirish bo‘yicha ayrim da’volarni sudga berishda davlat bojidan ozod qilindi. Bu haqdagi ma’lumotni O‘zbekiston Adliya vazirligi e’lon qildi. Qayd etilishicha, tegishli o‘zgartirishlar 13 noyabrda qabul qilingan qonun bilan kiritilgan. Endi “El-yurt umidi” jamg‘armasi — rasmiy nomi bilan aytganda, istiqbolli kadrlarni tayyorlash jamg‘armasi — bunday talablar bilan fuqarolik sudlariga murojaat qilganda davlat bojini to‘lamaydi. Hujjat rasmiy e’lon qilingan kundan kuchga kiradi.
Asosiy faktlar: 13 noyabrdagi qonun “El-yurt umidi” jamg‘armasiga xorijda o‘qish xarajatlarini undirish bo‘yicha ayrim da’volarni davlat bojisiz sudga berish imkonini berdi. Shuningdek, vazirlik va idoralar hujjatlari loyihalarini jamoat muhokamasiga qo‘yish muddati portalda joylashtirilgan kundan boshlab kamida 10 kun bo‘lishi belgilandi. Qonun rasmiy e’lon qilingan kundan kuchga kiradi.
Mazkur o‘zgarishlar davlat tomonidan ajratilayotgan ta’lim grantlari va xorijda kadrlar tayyorlash dasturlarining shartnomaviy intizomini kuchaytirishga qaratilgan. “El-yurt umidi” jamg‘armasi xorijiy yetakchi universitetlarda malaka oshirish va ta’lim olish uchun stipendiyalar ajratadi; stipendiatlar odatda o‘qishni tamomlagach Vatanga qaytish, belgilangan muddatda ishlash yoki xarajatlarni qoplash kabi majburiyatlarni oladi. Qonunchilikdagi yangi imtiyoz jamg‘armaga shartnoma shartlari bajarilmagan hollarda talablarni sud orqali undirishni osonlashtiradi, byudjet mablag‘laridan foydalanish ustidan nazoratni kuchaytirishga xizmat qiladi.
Adliya vazirligi ma’lumotiga ko‘ra, “Normativ-huquqiy hujjatlar to‘g‘risida”gi qonunga kiritilgan tuzatishlar idoraviy hujjatlar loyihalarini muhokama qilish tartibini ham tartibga soladi. Endi vazirlik va idoralarning buyruq hamda qarorlari loyihalari portalda joylashtirilgandan so‘ng kamida 10 kun davomida jamoatchilik muhokamasida bo‘lishi shart. Agar dastlabki 5 kun ichida e’tiroz va takliflar kelib tushmasa, idora hujjatni Adliya vazirligiga huquqiy ekspertiza va davlat ro‘yxatidan o‘tkazish uchun yuborishi mumkin. Bu tartib qarorlar sifatini oshirish va jamoatchilik ishtirokini ta’minlashga qaratilgan.
Bu qadam O‘zbekistonda so‘nggi yillarda huquqiy tartibga solish va ijtimoiy himoya sohasida amalga oshirilayotgan izchil islohotlar bilan bog‘liq. Avvalroq mamlakatda ijtimoiy himoya milliy agentligi va reabilitatsiya markazlariga oilaviy zo‘ravonlikdan jabrlangan ayollarning manfaatlarini sudlarda davlat bojisiz himoya qilish huquqi berilgan edi. Shu kabi o‘zgartirishlar davlat organlari faoliyatining ochiqligini oshirish, aholi murojaatlarini ko‘rib chiqish va nochor guruhlarning sudga kirish imkoniyatlarini yengillashtirishga xizmat qilmoqda. “El-yurt umidi” bo‘yicha yangi norma esa birinchi navbatda davlat ta’lim resurslaridan samarali foydalanish bilan bog‘liq.
Endi amaliyotda jamg‘arma tomonidan sudga beriladigan da’volarning huquqiy asoslari, shartnomalardagi majburiyatlar va xarajatlarni undirish tartibi aniqlashtiriladi. Qonun rasmiy e’lon qilinganidan keyin kuchga kirgani sababli, idoralar tegishli ichki tartiblarni va sud amaliyotini yangi talablarga moslashtirishi kutilmoqda. Kuzatuvchilar bu o‘zgarishlar xorijda kadrlar tayyorlash dasturlarining hisobdorligini oshirishi, shu bilan birga stipendiatlar huquqlarini hurmat qilish va shartnoma shartlarini aniq belgilash muhimligini ko‘rsatishini ta’kidlamoqda.
Source: podrobno.uz