Indoneziya hukumati 16 yoshgacha bo‘lgan bolalar uchun ijtimoiy tarmoqlardan foydalanishni taqiqlovchi qonunni joriy qildi. Bu qaror Janubi-Sharqiy Osiyoda birinchi bo‘lib, bolalarni onlayn xavflardan himoya qilish maqsadida qabul qilindi. Taqiq YouTube, TikTok, Facebook, Instagram, Threads, X, Bigo Live va Roblox kabi platformalarga tegishli bo‘lib, ular yuqori xavfli deb belgilangan.
Mamlakatda 280 million aholining 25 foizini tashkil etuvchi taxminan 70 million 16 yoshgacha bo‘lgan bola ushbu cheklovga duch keladi. Aloqa vaziri Meutya Hafid juma kuni bo‘lib o‘tgan matbuot anjumanida X va Bigo Live platformalari to‘liq rioya qilganini, qolgan raqamli platformalarni esa yangi yosh chegarasiga moslashishga chaqirganini aytdi. Vazir: "Riyoya qilish bo‘yicha hech qanday kelishuvga yo‘l yo‘q", deb ta'kidladi.
Hukumat qoidalarga rioya qilmaydigan platformalarga jarima solishni rejalashtirmoqda va hatto milliy miqyosda to‘liq taqiqni ham istisno qilmagan. Ba'zi platformalar yangi qoidaga rioya qilishlarini bildirgan bo‘lsa-da, mutaxassislar bolalarning Virtual Shaxsiy Tarmoqlar (VPN) orqali cheklovlarni chetlab o‘tishi mumkinligi haqida ogohlantirmoqda.
Jakartada onlayn xavfsizlik bo‘yicha ishlaydigan notijorat tashkilot asoschisi Diena Haryana bu chora-tadbirlarni qo‘llab-quvvatlab, bolalarning ijtimoiy tarmoqlardan foydalanishi ularning ruhiy salomatligiga ta'sir qilishi mumkinligini ta'kidladi. U: "Bolalar raqamli texnologiyalardan to‘g‘ri vaqtda, to‘g‘ri yoshda va to‘g‘ri yo‘l-yo‘riq bilan foydalanishni o‘rganishlari kerak", deb aytdi.
Indoneziyaning bu qadami Avstraliyaning o‘tgan yil dekabr oyida 16 yoshgacha bo‘lgan bolalar uchun ijtimoiy tarmoqlarni cheklovchi birinchi davlat sifatidagi tajribasidan keyin amalga oshirildi. Shuningdek, Germaniya, Ispaniya, Fransiya va Malayziya kabi davlatlar ham shunga o‘xshash choralarni ko‘rib chiqmoqda. Bu voqea global miqyosda yirik texnologiya kompaniyalarining bolalar xavfsizligi masalasida tobora ortib borayotgan bosim ostida ekanligini ko‘rsatmoqda.
Source: www.dw.com