Pokistonning yuqori darajadagi delegatsiyasi Eron poytaxti Tehron shahriga kelib, Eron va AQSh o‘rtasidagi yangi muzokara raundini tashkil qilish bo‘yicha muhokamalar olib bordi. Pokiston Qurolli Kuchlari Bosh qo‘mondoni Asim Munir boshchiligidagi delegatsiya chorshanba kuni kechqurun Tehron shahriga yetib keldi va u AQShdan yangi xabar olib kelgani, shuningdek, ikkinchi raund muzokaralarni muvofiqlashtirishni rejalashtirgani haqida Eron davlat ommaviy axborot vositalari xabar berdi.
Pokiston Ichki ishlar vaziri Mohsin Naqvi ham Tehron shahrida vositachilik harakatlariga qo‘shildi, Pokiston Bosh vaziri Shehbaz Sharif esa to‘rt kunlik Fors ko‘rfazi safari doirasida birinchi to‘xtash joyi bo‘lgan Saudiya Arabistoniga bordi. Pokistonning bu diplomatik harakati AQSh va Eron dengiz blokadalarining keskinlikni oshirishi va global iqtisodiyotga ta‘siri fonida, urushni tugatish bo‘yicha kelishuvga erishish imkoniyatlari paydo bo‘lgan bir vaqtda sodir bo‘ldi.
Al Jazeera muxbiri Kimberli Xalkett Islomoboddan bergan ma‘lumotiga ko‘ra, shoshilinch harakatlar 22 aprelda o‘z kuchini yo‘qotadigan o‘t ochishni to‘xtatish muddatining tugashi bilan bog‘liq. Pokiston rasmiylari bu muddatni uzaytirishga umid qilmoqda, Sharif esa mintaqaviy sheriklarini AQShni Eron bilan yangi muzokaralarda ishtirok etishga va diplomatik chiziqlarni kesib o‘tmaslikka ishontirish uchun o‘z ta‘siridan foydalanishga undashni rejalashtirmoqda.
So‘nggi vositachilik harakatlari AQSh prezidenti Donald Trampning optimistik bayonotlari bilan mustahkamlandi, u dunyo Eron bilan urushning tugashiga yaqinlashgani sababli "ajoyib ikki kun"ga tayyor bo‘lishi kerakligini aytdi. Tramp, shuningdek, o‘z muzokarachilarining asosan Munirning muzokaralarni muvofiqlashtirishdagi "a‘lo ishi" tufayli Pokistonga qaytishi mumkinligini ta‘kidladi. Oq uy matbuot kotibi Karolin Levitt keyinroq Eron bilan qo‘shimcha muzokaralar Islomoboddan davom etishi mumkinligini takrorladi.
Biroq, AQSh harbiy-dengiz kuchlari barcha Eron portlariga qo‘yilgan blokadasi hali ham kuchda ekanligini va AQSh kuchlari "hazir, hushyor va qoidalarga rioya qilishni ta‘minlashga tayyor" ekanligini bildirdi. Markaziy qo‘mondonlik ma‘lumotlariga ko‘ra, blokada chorshanba kuni to‘qqizta kemani qaytardi, Eron harbiylari esa buni o‘t ochishni to‘xtatish shartnomasini buzish deb baholadi. Eronning qo‘shma harbiy qo‘mondonligi boshlig‘i Ali Abdullohiy AQSh blokadani olib tashlamasa, mintaqadagi savdoni to‘xtatish bilan tahdid qildi va shuningdek, Eron Qizil dengiz, Fors ko‘rfazi va Ummon dengizi orqali savdoni blokirovka qilish orqali javob berishini ogohlantirdi.
Ziddiyatdagi vositachilar uch asosiy muammo bo‘yicha kelishuvga erishishga intilmoqda: Eronning yadro dasturi, Hormuz bo‘g‘ozi nazorati va urush davridagi zararlarni qoplash. Eron tashqi ishlar vazirligi vakili Esmoil Bag‘aei Eron o‘zining uran boyitish turi va darajasini muhokama qilishga ochiq ekanligini, ammo mamlakat "o‘z ehtiyojlari asosida boyitishni davom ettirishi kerak"ligini ta‘kidladi. Al Jazeera manbalariga ko‘ra, Pokiston vositachilari yadro masalasi bo‘yicha potentsial katta yutuqqa nisbatan optimistik, bu Munirning nodir diplomatik safari sababidir.
Al Jazeera muxbiri Osoma Bin Javid Do‘hada bergan ma‘lumotiga ko‘ra, kelishuv tayyorlanayotganga o‘xshaydi, ammo vositachilik harakatiga yaqin manbalar tomonidan ogohlantirilganidek, barcha tomonlarda qarshilik ko‘rsatuvchilar mavjud. Uning so‘zlariga ko‘ra, bu qarshilik ko‘rsatuvchilar "Tehron, Vashington va Pokiston manbalariga ko‘ra, eng kattasi – Isroil"ni o‘z ichiga oladi, u tinchlik kelishuvini istamaydi va mintaqada doimiy urushni xohlaydi.
Source: www.aljazeera.com