Berlin graffiti bilan to‘la shahar: rang-barang va shovqinli, ijodiy, zerikarli va ko‘pincha siyosiy. Spray bo‘yoq allaqachon shaharni zabt etgandek. Biroq shu yilning 11 aprelida Prenzlauer Berg tumanidagi bino devoriga ingliz tilida “Barcha yahudiylarni o‘ldiring” degan uchta katta so‘z yozilishi g‘azab va hayratga sabab bo‘ldi.

So‘zlar tezda yopildi va bo‘yaldi — ammo xabar hali ham ko‘rinib turibdi. Berlindek shaharga xos tarzda, fuqarolik jamiyati javob berdi: aholi hushyorlik o‘tkazdi. Chiroq ustunlari va yo‘l belgilariga “Barcha antisemitizmga qarshi” yozuvi va Dovud yulduzi tushirilgan ko‘k-oq lentalar osildi.

Bolalar Uekermünder Strasse ko‘chasidagi yuz metrga yaqin piyodalar yo‘lagini yuraklar va “Nafratga o‘rin yo‘q”, “Hurmat”, “Birdamlik” kabi xabarlar bilan bo‘yashdi. Politsiya xabarlari eshiklarga yopishtirilib, “Antisemitik nafrat uyg‘otish va mulkka zarar yetkazish” haqida ogohlantirildi.

Hushyorlikdan bir kun o‘tib, g‘arbiy Berlinda kansler Fridrix Merz boshchiligidagi markaz-o‘ng Xristian-Demokratik Ittifoq (CDU) ijroiya qo‘mitasi yahudiy Chabad harakati kampusida yig‘ildi. Ularni eng taniqli ravvin Yehuda Teyxtal kutib oldi va yaxshilikka e’tibor qaratishga chaqirdi.

Merz kameralar oldida “Germaniyada yahudiy hayoti uzoq vaqtdan beri eng katta xavf ostida” dedi. U natsistlarning yahudiylarni ommaviy qirg‘in qilish dahshatlarini eslab, ikki nutqida ko‘z yoshlarini zo‘rg‘a ushlab qolgan edi.

Partiya rahbariyati besh sahifali rezolyutsiya qabul qildi: “Yahudiy hayoti Germaniyaning bir qismidir. CDU har qanday antisemitizmni aniq belgilaydi va unga qarshi kurashadi”. Ammo hujjat aniq choralar o‘rniga “keng jamiyat pozitsiyasi” va “aniq pozitsiya” chaqirig‘i bilan cheklanadi.

5 may kuni Isroil tashqi ishlar vaziri Gideon Sa’ar Berlinga tashrif buyurdi. U Grunewald vokzalidagi Holokost yodgorligida ikki sham yoqdi. Shu hafta Berlin davlat parlamenti oldidagi maydon Margot Fridländer nomi bilan ataldi. U Holokostdan omon qolgan va 2010-yilda Nyu-Yorkdan qaytgan edi.

Source: www.dw.com