Jahon sog‘liqni saqlash tashkilotining (JSST) O‘zbekistondagi vakolatxonasi Andes hantavirusi (ANDV) bilan bog‘liq kruiz kemasidagi kasallik avj olishi haqida ma’lumot berdi. 2026-yil 8-may holatiga ko‘ra, sakkizta kasallanish va uchta o‘lim qayd etilgan. Olti holatda Andes virusi infeksiyasi laboratoriya tahlillari orqali tasdiqlangan. O‘lim ko‘rsatkichi 38 foizni tashkil etmoqda.

Tashkilot ayni paytda zararlangan kema yo‘lovchilari va ekipaji uchun xavf darajasini “o‘rtacha”, dunyo aholisi uchun esa “past” deb baholagan. Andes virusining odamdan odamga yuqishi kam uchraydigan holat, biroq u avvalroq uzoq muddat yaqin aloqada bo‘lganlar orasida qayd etilgan. Ayni damda kasallikning ushbu avj olishidagi yuqish zanjirlarini yaxshiroq tushunish maqsadida tadqiqotlar olib borilmoqda.

Hantavirus infeksiyasi asosan kasallangan kemiruvchilar bilan aloqada bo‘lish yoki ular ifloslantirgan muhit bilan aloqa qilish orqali yuqadi. Kasallik kemiruvchilar ko‘p bo‘lgan joylarni tozalash paytida yoki ular yashaydigan hududlardagi mashg‘ulotlar vaqtida yuqishi mumkin. Dastlabki belgilar orasida isitma, mushak og‘rig‘i, bosh og‘rig‘i, ko‘ngil aynishi, qusish va diareya kuzatilishi mumkin. Og‘ir holatlarda to‘satdan nafas siqishi rivojlanishi mumkin. Belgilar virus yuqqanidan so‘ng 1 haftadan 6 haftagacha bo‘lgan muddatda paydo bo‘lishi mumkin.

Hozirgi vaqtda hantavirus infeksiyalariga qarshi litsenziyalangan davo usuli yoki vaksina mavjud emas. Erta bosqichdagi qo‘llab-quvvatlovchi tibbiy parvarish va jonlantirish bo‘limida davolanish imkoniyati omon qolish ehtimolini oshirishi mumkin. JSST bemorlar bilan aloqada bo‘lganlarni kuzatish, laboratoriya sinovlari, epidemiologik tadqiqotlar o‘tkazish va jamoat salomatligini saqlashga doir chora-tadbirlar bo‘yicha mamlakatlar hamda hamkorlar bilan ishlarni muvofiqlashtirmoqda.

Source: www.gazeta.uz