24-may kuni Las Vegasda Enhanced Games nomli yangi sport tadbiri bo'lib o'tadi, unda sportchilarga odatda taqiqlangan dorilarni qo'llashga ruxsat beriladi. Tadbir tashkilotchilari buni inson imkoniyatlarining chegarasini kengaytirish deb atashadi, ammo doping mutaxassislari buni xavfli va jiddiy deb hisoblashadi.
Enhanced Games 2023-yilda e'lon qilingan bo'lib, dastlab besh sport turi bo'yicha minglab sportchilar ishtirok etishi kutilgan edi. Ammo kechikishlar va sinov tadbirlaridan so'ng, birinchi rasmiy musobaqa 50 nafar sportchi ishtirokida uchta sport turi — suzish, yugurish va og'ir atletika bo'yicha o'tkaziladi.
Har bir tadbir uchun umumiy mukofot jamg'armasi 500 000 dollarni tashkil etadi, birinchi o'rin 250 000 dollar oladi. 100 metrga yugurish va 50 metrga suzish bo'yicha jahon rekordlari uchun 1 million dollar bonus va'da qilingan. Maxsus qurilgan stadion 2500 tomoshabinga mo'ljallangan.
Tashkilotchilarning ta'kidlashicha, maqsad sportchilarning eng yaxshi natijalarini eng yuqori tibbiy va klinik nazorat ostida, shaffof va xavfsiz tarzda, FDA tomonidan tasdiqlangan moddalarni qo'llash orqali erishishdir. Tanqidchilar esa kimyoviy moddalar bilan erishilgan rekordlarni bema'ni va o'limga olib kelishi mumkin deb hisoblashadi.
Markaziy Yevropa Antidoping Agentligi raisi Maykl Cepicning so'zlariga ko'ra, bu sport tadbiri emas, balki shou va sirkdir. U sportchilarning sog'lig'ini xavf ostiga qo'yishini va dori vositalari kasallarni davolash uchun yaratilganligini, ularni sog'lom odamlar qo'llashi xavfli ekanligini ta'kidlaydi.
Cepic, shuningdek, Rim imperiyasidagi gladiator janglariga o'xshatib, hozirgi sportchilar 30 yoshida o'z sog'lig'ini xavf ostiga qo'yib, 43-47 yoshida vafot etishi mumkinligini aytadi. U kelajakda dozalar tobora oshib, organizm bardosh bera olmaydigan darajaga yetishidan ogohlantiradi.
Germaniyalik suzuvchi Marius Kusch kabi ba'zi sportchilar moliyaviy foyda uchun xavfni oqlashadi. U sport unga moliyaviy barqarorlik bermaganini, shuning uchun Enhanced Gamesda qatnashishga qaror qilganini aytadi.
Tadbir investorlari orasida Piter Til va Donald Tramp Jr. bor. Ular Enhanced Gamesni inson imkoniyatlarining chegarasini ko'rsatuvchi loyiha deb bilishadi. Asosiy maqsad esa sport tadbiri emas, balki veb-sayt orqali farmatsevtika mahsulotlarini sotishdan foyda olishdir.
Enhanced Games tashkilotchilari natijalar AQSh hukumat saytida e'lon qilinishini, ammo har bir sportchining qabul qilgan moddalari haqida ma'lumot berilmasligini aytishgan. Faqat umumiy statistik ma'lumotlar hafta oxirida e'lon qilinadi.
Source: www.dw.com