Elon Muskning SpaceX kompaniyasi chorshanba kuni birinchi marta ommaviy taklif (IPO) uchun ariza berdi. Ushbu qadam raketalar texnologiyasida inqilob qilgan kompaniyaning moliyaviy ko'rsatkichlarini oshkor qiladi.

Xususiy raketa ishlab chiqaruvchi, sun'iy yo'ldosh va sun'iy intellekt kompaniyasi Nasdaq birjasida SPCX belgisi ostida savdoga chiqishni rejalashtirmoqda. IPO prospektiga ko'ra, listing iyun oyida kutilmoqda.

Prospektda yig'iladigan mablag' aniq ko'rsatilmagan bo'lsa-da, ommaviy axborot vositalari bu miqdorni 75 milliard dollar deb baholamoqda. Agar kompaniya 1,7 trillion dollarlik baholashga erishsa, Maskning boyligi 13 raqamdan oshib, dunyodagi birinchi trillionerga aylanadi.

Hujjatlarga ko'ra, SpaceX 2025-yilda 18,7 milliard dollar daromad olgan, ammo AI texnologiyalari va kattaroq raketaga katta xarajatlar tufayli 2,6 milliard dollar operatsion zarar (4,9 milliard dollar sof zarar) ko'rgan.

SpaceXning eng katta daromad manbai Starlink sun'iy yo'ldosh biznesi bo'lib, 2025-yilda 11,4 milliard dollardan ortiq daromad keltirgan (o'tgan yilga nisbatan 50% ga o'sish). Biroq, boshqa bo'linmalar, jumladan, fevral oyida sotib olingan X va xAI, 3,2 milliard dollar daromad bilan 6,4 milliard dollar operatsion zarar ko'rgan.

Kompaniya aksiyadorlar huquqlarini cheklovchi va Maskni ishdan bo'shatishni faqat o'ziga qoldiradigan ko'plab qoidalarni qabul qilgan. IPOdan so'ng Mask kompaniyaning 85% ovoz berish huquqiga ega bo'ladi (42% ulush bilan). Bu tashqi investorlar uchun xavf tug'dirishi mumkin.

SpaceX o'z hujjatlarida Maskning kuchi investorlar uchun xavf ekanligini tan olgan. Tesla'da bo'lgani kabi, boshqa aksiyadorlar qarshilik ko'rsatishi mumkin. IPO yo'l ko'rgazmasi 4 iyundan boshlanadi.

Source: www.dw.com