Yevropa aholisi so‘nggi rekord darajadagi issiqlik to‘lqinlari paytida uxlashda qiynalmoqda. Ammo sayyora isishi davom etar ekan, uyqusizlik ruhiy va jismoniy salomatlik epidemiyasini keltirib chiqarishi mumkin.

Iyun oyidagi issiqlik to‘lqini G‘arbiy Yevropada rekord haroratni keltirganida, Buyuk Britaniyadagi kattalarning taxminan 65 foizi uxlashda qiynalgan. Ularning deyarli yarmi kechasi uch soat yoki undan ko‘proq uyqusizlikdan aziyat chekkan.

Uyqu buzilishi inson tomonidan yaratilgan iqlim o‘zgarishi sababli uzoq va issiq yozlarning muqarrar natijasidir. Eng tez isiydigan qit’a sifatida Yevropa uyqu yo‘qotish nuqtasiga aylangan.

Germaniyaning Saksoniya shtatida iyun oyida meteorologik stansiya tropik tungi minimal haroratni qayd etgan – 29,4 daraja Selsiy. Bunday tungi ekstremallar hozir iqlim o‘zgarishi tufayli 100 barobar ko‘proq ehtimolga ega.

Tadqiqotchilar 165 million kecha ma’lumotlarini tahlil qilib, tungi harorat 12 darajadan 27 darajaga ko‘tarilganda, odamlarning olti soatdan kam uxlash ehtimoli 40 foizga oshishini aniqlagan.

Mutaxassislarning ta’kidlashicha, uyqusizlik diabet, depressiya, yurak kasalliklari va semirish xavfini oshiradi. Ayniqsa, kechalar kunduzdan tezroq isiydi, bu esa uyqu muammosini yanada kuchaytiradi.

Kam daromadli aholi issiqlikdan ko‘proq zarar ko‘radi, chunki ular yomon shamollatiladigan uylarda yashaydi yoki sovutish vositalariga ega emas. Hatto boy mamlakatlardagi kambag‘allar uyquga issiqlik ta’siridan uch barobar ko‘proq aziyat chekishi mumkin.

Mutaxassislar issiqlik bilan bog‘liq uyqu yo‘qotilishini yumshatish uchun ventilyator va konditsionerlardan foydalanish, engil choyshablar, binolarni izolyatsiya qilish va shaharlarda issiqlikni ushlab turuvchi betonni cheklashni tavsiya qiladi. Yashil maydonlar va quyosh nurlarini aks ettiruvchi yuzalar ham muhim.

Source: www.dw.com