Fransiyada o‘rta maktab o‘quvchilari o‘nlab maktablarni to‘sib qo‘ydi va davlat sektori xodimlari ish tashlash e’lon qildi. Bu harakatlar hukumatning kelasi yilgi prezidentlik saylovlari oldidan rejalashtirgan byudjet qisqartirishlariga qarshi qaratilgan.
Seshanba kungi aksiyalar saylovga yetti oy qolganda va hukumat 2027-yilgi byudjet loyihasini e’lon qilishidan ikki kun oldin bo‘lib o‘tdi. So‘rovlar Emmanuel Makron va uning markazchi-o‘ng hukumatiga nisbatan chuqur norozilikni ko‘rsatmoqda.
So‘nggi kunlarda sinflarning to‘lib ketishi va o‘qituvchilar yetishmasligi sababli talabalar noroziligi kuchaydi. Ta’lim vazirligining ma’lumotiga ko‘ra, 330 dan ortiq litseylar (har o‘ninchisi) zarar ko‘rgan. Seshanba kuni 40 kishi hibsga olingan, 10 kishi – o‘quvchilar va xodimlar – jarohatlangan. Parij chekkasidagi bir litseyda o‘qituvchilar politsiyadan himoya qilish maqsadida norozilik bildirgan o‘quvchilar atrofida saf tortgan.
Fransiyaning shimolidagi Lill shahridagi Sezar Badjo litseyi oldida niqobli o‘quvchilar yig‘ilib, axlat qutilarini yoqib yuborishgan. Avtobus bekatlari va reklama taxtalari buzilgan, politsiyaga shishalar, toshlar va turli narsalar otilgan, politsiya ko‘z yoshlovchi gaz qo‘llagan. Nant shahrida o‘smirlar o‘nlab axlat qutilarini to‘plab, Gabriel Gist’o litseyiga kirishni to‘sishgan, Parijda esa Arago maktabida 30 nafar talaba va politsiya o‘rtasida keskin qarama-qarshilik yuz bergan. Marsel, Bordo va Lion kabi shaharlarda ham shunga o‘xshash to‘qnashuvlar qayd etilgan.
Kasbiy o‘t o‘chiruvchilar yozgi yirik yong‘inlar xavfli resurs tanqisligini ko‘rsatganini aytib, bir necha shaharlarda yurishlarga qo‘shilgan. Ta’lim vazirligining ma’lumotiga ko‘ra, o‘qituvchilar va maktab xodimlarining taxminan 11 foizi ish tashlashga qo‘shilgan. Boshqa davlat xizmatchilari orasida ishtirok 10 foizdan past bo‘lgan, kasalxona xodimlari esa kunlik maoshdan ayrilish qo‘rquvi tufayli kamroq ish tashlagan. Fuqaro aviatsiyasi ma’muriyati ba’zi aeroportlarda parvozlar buzilishi haqida ogohlantirgan.
CGT kasaba uyushmasi rahbari Sofi Bine hukumatga rejalashtirilgan qisqartirishlarni bekor qilish uchun 48 soat muhlat berdi. U davlat xizmatchilarining asosiy maoshini to‘rtinchi yil ketma-ket muzlatishni 2 milliard yevro (2,2 milliard dollar) tejash va 54 milliard yevro (61 milliard dollar) tejamkorlik dasturining bir qismi sifatida qoraladi.
Source: www.aljazeera.com