Sakkiz oydan buyon davom etayotgan AQSH va Isroilning Eronga qarshi harbiy harakatlari fonida mintaqaviy davlatlar vaziyatni yumshatish uchun diplomatik sa'y-harakatlarni jadal davom ettirmoqda. Biroq Tehron hukumati o'zining asosiy talablaridan qaytish niyatida emasligini namoyish etmoqda, deb xabar beradi tahlilchilar. Xitoy rasmiylari seshanba kuni mojaroning yangi eskalatsiyasiga yo'l qo'ymaslik uchun mintaqaga maxsus elchi yuborilishini e'lon qildi. Bu esa global energiya bozorlarini izdan chiqargan va butun mintaqaga tarqalgan ushbu qarama-qarshilikni tinch yo'l bilan hal qilish naqadar dolzarb ekanini ko'rsatadi.

Dushanba kuni Saudiya Arabistoni, Pokiston va Turkiya yuqori martabali amaldorlari Eron rasmiy vakillari bilan muzokaralar o'tkazdi. Avgust oyida imzolangan Makka mudofaa pakti ishtirokchilari bo'lgan bu uch davlat mintaqadagi tinchlik va xavfsizlik masalalarini muhokama qilishda davom etishga va'da berdi. Shunga qaramay, Eron rasmiylari o'z pozitsiyalarida qat'iy turibdi, chunki ular Gormuz bo'g'ozidagi dengiz savdosiga ta'sir o'tkazish bo'yicha katta ustunlikka ega. Urush boshlanishiga qadar dunyodagi neft va suyultirilgan gazning beshdan bir qismi aynan shu suv yo'li orqali tashilgan edi.

Tehron sanksiyalarni bekor qilish, Fors ko'rfazidagi portlarga nisbatan Amerika rejimining dengiz blokadasini to'xtatish va Gormuz bo'g'ozida oddiy harakatlanishni tiklash evaziga AQSHning yangi hujumlar uyushtirmasligiga qat'iy kafolatlar talab qilmoqda. Vashington rejimi esa yakuniy kelishuvga erishilgunga qadar Eron ko'proq yon berishini, jumladan, o'z yadro dasturi bo'yicha ayrim cheklovlarga rozi bo'lishini talab qilmoqda. Mutaxassislarning fikricha, Eronning hozirgi xatti-harakatlari Vashington va Isroilga bo'lgan chuqur ishonchsizlik hamda yaqinlashib kelayotgan saylovlar bilan bog'liq.

Source: www.aljazeera.com