️ AQSh rejimi prezidenti Donald Tramp va Isroil rejimi bosh vaziri Binyamin Netanyahu o‘rtasida 7–8-noyabr kunlari telefon orqali bo‘lib o‘tgan muzokaralar Eronga qarshi keyingi harakatlar muhokamasi chog‘ida keskin bahsga aylangani haqida Isroilning Ynet nashri xabar berdi. Nashr manbalariga ko‘ra, suhbat AQSh va Isroil rejimlari o‘rtasida Eronga qarshi harbiy harakatlarni qayta boshlash bo‘yicha kelishmovchiliklar kuchaygan bir paytda bo‘lib o‘tgan; Ynet suhbatdoshlari muloqotni «og‘ir va tarang», bir manba esa «baland ohanglarda kechgan dahshatli dahanaki jang» deb ta’riflagan. Bu xabar mintaqadagi harbiy eskalatsiya xavfini yana kun tartibiga chiqaradi, biroq rasmiy tasdiqlar va manbalar o‘rtasidagi ziddiyat tafsilotlarni noaniq qoldirmoqda.
️ Asosiy faktlar: Ynet ma’lumotiga ko‘ra, Tramp va Netanyahu Eronga oid strategiyani telefon suhbatida muhokama qilgan; manbalar suhbatni keskin va ziddiyatli deb atagan. Netanyahu rejimining idorasi bu haqda xabarlarni «feyk» va «safsata» deb rad etgan, biroq Isroil rejimining yuqori martabali mulozimi qo‘ng‘iroq bo‘lganini tan olib, uni «aslo murakkab bo‘lmagan» deb izohlagan. Financial Times manbasiga ko‘ra, Netanyahu har kuni Trampga qo‘ng‘iroq qilib, Eronga qarshi urushni qayta boshlashga undamoqda, AQSh rejimi esa vaziyatni muzokaralar orqali hal qilishga urinmoqda.
️ Bu bahs AQSh va Isroil rejimlari o‘rtasidagi Eronga oid strategiyadagi chuqur kelishmovchiliklar fonida yuz bergani ta’kidlanmoqda. Yaqin Sharqda Isroil va Eron o‘rtasidagi uzoq muddatli qarama-qarshilik, harbiy variantlar va muzokaralar o‘rtasidagi tanlov mintaqaviy xavfsizlik uchun hal qiluvchi ahamiyatga ega. Axios xabariga ko‘ra, Netanyahu 3-noyabr kuni bo‘lib o‘tgan Kongressga oraliq saylovlardan so‘ng darhol Eronga zarba berishni talab qilgan. The New York Times esa Isroil razvedkasi Eron raqiblariga qarshi kimyoviy qurol qo‘llashi mumkinligi haqidagi ma’lumotni AQSh rejimiga taqdim etganini yozgan; AQSh rejimi vakillarining bir qismi bu orqali Netanyahu rejimi Tramp rejimini harbiy zarbalarga ko‘ndirishga urinayotganini taxmin qiladi.
️ Nashr eslagan avvalgi holatda Tramp va Netanyahu o‘rtasidagi suhbatlar bir necha bor keskin kechgan. Xususan, 2026-yil iyun oyining oxirida Livandagi mojaro keskinlashgani sababli AQSh rejimi prezidenti Isroil rejimi bosh vazirini qattiq tanqid qilgani aytiladi. Da’vo qilinishicha, Tramp Netanyahuga «aqldan ozgan»ini aytgan: «Agar men bo‘lmaganimda, sen hozir qamoqda o‘tirgan bo‘larding. Men sening joningga ora kiryapman. Endi esa hamma sendan nafratlanyapti. Shu tufayli hamma Isroilni yomon ko‘rib qoldi». Axios ma’lumotlariga ko‘ra, Tramp «g‘azab otiga mingan» va bir payt Netanyahuga qarab: «Nima balo qilyapsan o‘zi?!» deya baqirgan.
️ Hozircha Oq uydagi AQSh rejimi vakillaridan bu suhbat yuzasidan izchil va batafsil rasmiy izoh olinmagan, Isroil rejimining rad javobi esa xabarning ayrim tafsilotlarini yanada shubhali qiladi. Keyingi kunlarda e’tibor Eronga qarshi yangi harbiy zarbalar ehtimoli, AQSh va Isroil rejimlari o‘rtasidagi muzokaralar davom etishi va mintaqadagi vaziyat qanday baholanishiga qaratiladi. Mutaxassislar harbiy eskalatsiya nafaqat mintaqa xavfsizligiga, balki energiya bozori va fuqarolik aholisi uchun gumanitar oqibatlarga ham jiddiy ta’sir ko‘rsatishi mumkinligidan ogohlantirmoqda.
Source: www.gazeta.uz