Latin Amerikada turizm jadal rivojlanmoqda: UN Tourism ma'lumotlariga ko‘ra, o‘tgan yili Janubiy Amerikaga xalqaro tashriflar 7%, Markaziy Amerikada 5% oshgan; bu global o‘rtacha ko‘rsatkichdan yuqori. Biroq bu o‘sish ortiqcha turizm, ekologik va ijtimoiy bosimni kuchaytirmoqda; Machu Picchu, Galapagos va Mexiko City misollarida muammo namoyon bo‘lmoqda. Sanoat vakillari Guadalajaradagi ITB Americas forumida inklyuziv va barqaror turizm yo‘llarini muhokama qildi.
Asosiy faktlar: UN Tourism ma'lumotlariga ko‘ra, Janubiy Amerika tashriflari 7%, Markaziy Amerika 5% oshgan; Machu Picchuga kuniga 5 600 gacha tashrif buyuradi; Booking.com so‘roviga ko‘ra, 93% sayohatchi barqaror tanlov qilmoqchi, 53% mahalliy jamoalar ta'sirini anglaydi. Planeterra, Reset Tourism Fund va Rutopia vakillari kichik guruhlar, tabiatga ijobiy turizm va jamoaviy moliyalashtirish zarurligini ta'kidladi.
Kontekst: Turizm iqtisodiy foyda keltirsa-da, foydaning katta qismi mahalliy aholiga yetib bormaydi; Galapagos chipta narxi 2024-yilda 200 dollarga oshirildi, ammo mehmonxona bosimi davom etmoqda; Mexiko Cityning Roma va Condesa mahallalarida ijara narxi oshib, noroziliklar kuchaygan. Bu vaziyat sayohat infratuzilmasi, yer egalari va jamoalar o‘rtasida manfaatlar to‘qnashuvini yuzaga keltirmoqda.
Ekspertlar fikricha, Planeterra vakili Richard Bazan guruhlar kichrayib, 20 kishilik guruhlar o‘rniga 4-5 kishilik sayohatlar ko‘payganini aytdi; nature-positive turizm va jamoaviy turizm endi niche emas. Reset Tourism Fund direktori Sarah Payne moliyalashtirishga kirish qiyinligini, mahalliy jamoalar o‘z yerlarini yaxshi bilishini ta'kidladi. Rutopia asoschisi Sebastian Munoz turlar jamoalar bilan hamkorlikda loyihalashtirilishi kerakligini aytdi.
Kelajakda barqaror sayohat tanlovi, past foizli moslashuvchan kreditlar va jamoaviy egalikka asoslangan turlar kengayishi kutiladi; overtourism cheklovlari, chipta kvotalari va mahalliy manfaatlar balansi bo‘yicha qarorlar davom etadi. Bu o‘zgarishlar sayyohlar va mahalliy aholi o‘rtasida uzoq muddatli ishonch va barqaror rivojlanishni ta'minlashga qaratilgan.
Source: www.dw.com