Valyuta
  • Yuklanmoqda...
Ob-havo
  • Yuklanmoqda...
Havo sifati (AQI)
  • Yuklanmoqda...

Nyu-Yorkda katta hakamlar hay’ati 48 yoshli irlandiyalik Dayti O’Korryeynni AQSh harbiy C-130 transport samolyotiga bolta bilan hujum uyushtirgani bo‘yicha aybladi; AQSh rejimi prokurorlari samolyot “amalda yo‘q qilingan”ini da’vo qilmoqda. Dushanba kuni tasdiqlangan va seshanba kuni e’lon qilingan ayblov xulosasiga ko‘ra, u 11 aprel kuni Irlandiyadagi Shannon aeroporti xavfsizlik perimetrini buzib, to‘xtab turgan samolyot ichiga kirib, o‘zini to‘siq bilan yopgan va qiymati qariyb 60 million dollar bo‘lgan transport vositasini ishdan chiqargan. Prokurorlar unga davlat mulkini buzish bo‘yicha ayblov qo‘ygan va u aybdor deb topilsa, 10 yilgacha qamoq jazosiga mahkum bo‘lishi mumkin; hujjatda uning Nyu-Yorkning Janubiy okrugiga olib kelinib hibsga olinishi kutilayotgani qayd etilgan. Bu ish Irlandiyada AQShning Isroil bilan birga Eronga qarshi urushi hamda Isroil rejimining G‘azodagi urushini qo‘llab-quvvatlashiga qarshi norozilik fonida e’tibor qozondi.

Asosiy faktlar: Dayti O’Korryeyn, 48 yoshda, Nyu-Yorkda 11 aprelda Shannon aeroportidagi AQSh harbiy C-130 samolyotiga zarar yetkazganlikda ayblangan; AQSh rejimi prokurorlari qiymati qariyb 60 million dollarlik samolyot “amalda yo‘q qilingan”ini ta’kidlaydi. Unga davlat mulkini buzish bo‘yicha 10 yilgacha qamoq jazosi tahdid solmoqda va uni Nyu-Yorkning Janubiy okrugiga yetkazish kutilmoqda. Tarafdorlari voqeani urushga qarshi to‘g‘ridan-to‘g‘ri aksiya deb atasa, ayblov u oylab tayyorgarlik ko‘rgani, simlar, asboblar va yonilg‘i baklariga zarar yetkazganini da’vo qilmoqda.

Bu hodisa Shannon aeroportining AQSh harbiy xizmatchilari va texnikasi uchun tranzit punkti sifatidagi rolini hamda Irlandiya betarafligi masalasidagi uzoq davom etayotgan munozaralarga bog‘lanadi. AQSh rejimi prezidenti Donald Tramp sentyabrdagi Irlandiya tashrifi chog‘ida ushbu aeroportdan va Air Force One samolyotidan foydalangan; oxirgi 18 oy ichida aeroportda bir necha bor xavfsizlik buzilgan, jumladan uch kishi AQSh harbiy samolyotiga bo‘yoq purkaganlikda, yana uch kishi AQSh harbiy reaktiv samolyoti turgan taqiqlangan hududga mashinada kirganlikda ayblangan. Bu holatlar aeroport perimetri xavfsizligi va AQSh harbiylarining Irlandiya obyektlaridan foydalanishi atrofidagi siyosiy taranglik, ayniqsa G‘azo urushi va Yaqin Sharqdagi keskinlashuv sharoitida jiddiy savollar tug‘dirmoqda.

Ayblovga ko‘ra, O’Korryeyn hujumga bir necha oy tayyorgarlik ko‘rgan va C-130 — asosan texnika va shaxsiy tarkibni tashishda qo‘llanadigan to‘rt dvigatelli turbovintli samolyot — qurilishi haqida internetdan ma’lumot izlagan. Hujjatda aytilishicha, u Shannon aeroportidagi xavfsizlikni buzib, samolyot ichida o‘zini to‘sib olgan, simlar va gidravlik liniyalarni kesgan, kabinadagi barcha asboblarni urib sindirgan, korpus tashqi qismiga bolta bilan zarar yetkazgan va yonilg‘i baklariga podshipnik sharlarini solgan. AQSh rejimi prokuraturasining Nyu-York Janubiy okrugi idorasi bayonotida “O’Korryeyn hujumi natijasida samolyot amalda yo‘q qilindi” deyilgan; idora zarar samolyotni “faoliyatsiz holga keltirgani” va u “faol parvoz holatiga qaytmasligi”ni qo‘shimcha qilgan. O’Korryeynning do‘stlari va safdoshlari deb o‘zini tanishtirgan shaxslar tashkil etgan onlayn mablag‘ yig‘ish sahifasida u C-130 samolyotini AQShning Isroil bilan birga Eronga qarshi urushi hamda Isroil rejimining G‘azodagi urushini qo‘llab-quvvatlashiga qarshi norozilik sifatida ishdan chiqargani aytilgan. Tashkilotchi Treysi Rayan “Shannon aeroportida AQSh harbiylarining Irlandiyadagi istalmagan ishtirokiga qarshi, ularning noqonuniy urushi va Isroil genotsidini qo‘llab-quvvatlashiga qarshi ilhomlantiruvchi bevosita aksiya o‘tkazildi” deb yozgan.

Keyingi huquqiy qadamlar O’Korryeynni Nyu-Yorkka yetkazish va federal sudda birinchi marta ko‘rsatish bilan bog‘liq bo‘lishi kutilmoqda; davlat mulkini buzish ayblovi bo‘yicha maksimal jazo 10 yil qamoqdir. Ish, shuningdek, Shannon aeroporti xavfsizligi va AQSh harbiy samolyotlarining Irlandiya obyektlaridan foydalanish shartlarini yanada sinchkovlik bilan tekshirishga turtki berishi mumkin. Hozircha bahs siyosiy maydonda davom etmoqda: tarafdorlar voqeani urushga qarshi bevosita aksiya sifatida ko‘rsatsa, AQSh rejimi prokurorlari buni harbiy transport samolyotini yo‘q qilgan puxta rejalashtirilgan hujum deb ta’riflaydi. Transfer qanday tashkil etilishi haqida rasmiy ma’lumot hozircha yo‘q, yaqin haftalarda yangi sud hujjatlari kutilmoqda.

Source: www.aljazeera.com