Ямандаги Эрон қўллаб-қувватлаган ҳусийлар ва Саудия Арабистони бошчилигидаги коалиция портларни бомбардимон қилиш билан ўзаро таҳдид қилиб, можаро янги босқичга кўтарилди. Жума куни ҳусийлар Саудия бошчилигидаги коалиция Ҳудайда портига зарба берса, Саудиянинг Қизил денгиздаги портларига ҳужум қилиш билан таҳдид қилди ва авиакомпанияларга Саудия ҳаво ҳудудидан четланишни талаб қилди. Бу таҳдидлар ҳусийларнинг Риёддаги энг баланд осмонўпар бинони уриб, Яманда гуманитар инқироз ва Саудияда жиддий таъсирларни келтириб чиқарган можаронинг кескинлашувига қўрқувни кучайтирди; воқеалар АҚШ режими бошчилигидаги Эронга қарши кенгроқ уруш фонида рўй бермоқда.
Asosiy faktlar: Ҳусийлар Саудиянинг Қизил денгиздаги барча портларини, жумладан Жидда портини нишонга олиш билан таҳдид қилди; Саудия коалицияси Ҳудайда портидан эвакуация талаб қилди ва у ерда “мақсадли операция” бошлади; ҳусийлар Шуқайқ электр станциясини нишон қилишини айтди ва Сана, Саада ҳамда Таизда операциялар давом этмоқда.
Бу можаро Яманда узоқ йиллардан бери давом этаётган урушнинг бир қисми бўлиб, ҳусийлар (Ансор Аллоҳ) Саудия бошчилигидаги коалиция қўллаб-қувватлайдиган Яманнинг халқаро миқёсда тан олинган ҳукуматига қарши курашмоқда. Ҳудайда порти Яман учун муҳим логистика маркази ҳисобланади, шу боис унинг атрофидаги ҳарбий таҳдидлар нафақат ҳарбий, балки иқтисодий ва гуманитар оқибатларга ҳам эга. Сўнгги эскалация Риёддаги осмонўпар бинога зарбадан кейин кучайди ва икки томон ҳам ҳаво ҳужумларини кескинлаштиришга ваъда берди. АҚШ режими бошчилигидаги Эронга қарши уруш фонида бу жараён минтақадаги хавфсизликка қўшимча босим юкламоқда.
Ҳусийлар ҳарбий матбуот котиби Яҳё Сарий X платформасида “агар коалиция Ҳудайда портига зарба берса, Жидда порти ва Қизил денгиз қирғоғидаги барча Саудия портлари нишонга айланади” деб ёзди. У ходимлар, ишчилар ва яқин атрофдагиларни зудлик билан эвакуация қилишга, кемаларни портлардан чиқаришга чақирди. Авиакомпанияларга Саудия ҳаво ҳудудидан четланишни талаб қилиб, Макка ва Мадина яқинидаги ҳаво ҳудудини истисно қилди. Сўнгра коалиция X’да Ҳудайда портидаги “контрабанда операциялари, қурол ва баллистик ракеталар ташиш учун фойдаланилган операциявий қобилиятлар” нишонга олинганини билдирди; матбуот котиби Турки ал-Малкий операциялар Сана, Саада ва Таиз вилоятларида давом этаётганини қўшимча қилди.
Санаа — ҳусийлар назоратидаги Яман пойтахти — шаҳрида коалиция ҳусийларнинг баллистик ракета ва дрон қобилиятларини нишонга олди. Al Jazeera мухбири Юсеф Маврий Санаадан хабар бериб, икки томон ҳам ҳаво ҳужумларини кучайтириш ваъдасини бажараётганини айтди. Унинг сўзларига кўра, жума эрталаб бир қатор коалиция ҳаво зарбалари ва дронлари шаҳарга йўналтирилди; ҳусийлар ҳам ўз ҳужумларини амалга оширди ва бошқа объектларга зарба бериш ҳақида огоҳлантирди. Мухбир бу можаро бошланганидан бери энг оғир ҳаво зарбалари эканини ва икки томон ҳам энергетика инфратузилмаси ҳамда аэропортларни нишонга олишга жиддий ёндашаётганини таъкидлади.
Ҳусийлар сўнгги ҳафтларда ҳукуматнинг амалий пойтахти Аденга қараб илгариламоқда; ҳукумат кучлари қирғоқ шаҳрини — ўзларининг сўнгги асосий таянч нуқтасини — ҳимоя қилишга тайёрланмоқда. Шимолда ҳусийлар Адендан узилган Таиз шаҳрини қамал қилишни давом эттирмоқда ва аҳоли сув ҳамда ёқилғи танқислигидан шикоят қилмоқда. Келгусида икки томоннинг ҳам ҳаво ҳужумлари давом этиши мумкин; портлар, энергетика объектлари ва ҳаво ҳудуди атрофидаги таҳдидлар минтақадаги тижорат кемалари ва авиация хавфсизлигига таъсир қилиши мумкин.
Source: www.aljazeera.com