O'zbekiston Prezidenti neft-gaz bozorida barqarorlikni ta'minlash va iqtisodiyot hamda aholini uglevodorod resurslari bilan uzluksiz ta'minlashga bag'ishlangan taqdimotda bir qator muhim vazifalarni belgiladi.
Ishlab chiqarish quvvatlarining kengayishi va aholi ehtiyojlarining o'sishi fonida tabiiy gaz va neft mahsulotlariga bo'lgan talab ortib bormoqda. Shu sababli mas'ul tuzilmalar oldiga nafaqat kerakli hajmdagi resurslarni ta'minlash, balki mavsumiy iste'mol cho'qqilariga oldindan tayyorgarlik ko'rish vazifasi qo'yildi.
Prezidentga neft va gaz qazib olish, import, qayta ishlash, saqlash va yetkazib berish bo'yicha ma'lumotlar taqdim etildi. Asosiy e'tibor hududlar va tarmoqlarning ehtiyojlarini aniq prognoz qilish, ichki bozorni ustuvor ta'minlash va yetkazib berish jadvallariga qat'iy rioya qilishga qaratildi.
Alohida ravishda O'zbekneftgaz faoliyati ko'rib chiqildi. Kompaniya tabiiy gaz qazib olishning barqaror sur'atlarini saqlab qolishi, mavjud konlarning salohiyatidan samaraliroq foydalanishi va yangi quduqlarni ishga tushirishni tezlashtirishi kerak.
Avgust oyida 27 ta quduqni ishga tushirish rejalashtirilgan. “Yangi Qultoq”, “Niyoz”, “Qoratov”, “Marvarid” va “Tegirmon” konlaridagi ishlar qo'shimcha 887 ming kub metr tabiiy gaz qazib olish imkonini berishi kerak.
Nazorat quduqlarni burg'ulashdan tortib ularni gaz uzatish tizimiga ulashgacha bo'lgan butun ishlab chiqarish zanjirini qamrab olishi kerak. Shuningdek, uzluksiz elektr ta'minoti va ishlab chiqarish infratuzilmasining barqaror ishlashini ta'minlash vazifasi qo'yildi.
Yana bir yo'nalish – uglevodorod resurslarini hududlarga o'z vaqtida yetkazib berish. Kerakli zaxiralarni mavsumiy talab keskin o'sishini kutmasdan oldindan yaratish topshirildi.
Qazib olish, tashish va sotish uchun mas'ul korxonalar muvofiqlashtirilgan holda ishlashi kerak. Shu bilan birga, neft-gaz korxonalarini xom ashyo bilan bir tekis ta'minlash, mavjud quvvatlardan samaraliroq foydalanish va ichki bozorda eng ko'p talab qilinadigan mahsulotlar ishlab chiqarishni ko'paytirish zarur.
Narxlar masalasi muhokamaning alohida qismiga aylandi. Barqarorlikni saqlash uchun mahsulot taklifini yetarli darajada ushlab turish, ularni real talabni hisobga olgan holda birja savdolariga chiqarish, shuningdek ishlab chiqarish va logistika xarajatlarini kamaytirish zarur.
Shu nuqtai nazardan aniq topshiriq berildi: resurslarni yetkazib berishni asossiz cheklash, sun'iy defitsit yaratish va narxlarni sun'iy oshirishga qaratilgan harakatlarga yo'l qo'ymaslik ustidan samarali nazorat o'rnatish.
O'zbekneftgaz oldiga neft va gaz qazib olishning prognoz ko'rsatkichlarini bajarish vazifasi ham qo'yildi. Bundan tashqari, suyultirilgan gaz ishlab chiqarish rejalarini oshirishga qaror qilindi.
Yil oxiriga kelib uning ishlab chiqarilishi avval rejalashtirilgan 520 ming tonna o'rniga 606 ming tonnani tashkil etishi kerak. Shunday qilib, maqsadli ko'rsatkich 86 ming tonnaga oshirilmoqda.
Mas'ul rahbarlarga ichki bozordagi vaziyatni har kuni tahlil qilish, aholi va iqtisodiyotning ehtiyojlarini kuzatish, yuzaga kelishi mumkin bo'lgan uzilish xavflarini oldindan aniqlash va tezkor choralar ko'rish topshirildi.
Topshiriq yoqilg'i narxlarining sezilarli o'sishi fonida yangradi. 2026-yil iyun oyida O'zbekistonda AI-92 benzining birja qiymati 11,2 foizga o'sib, tonnasiga rekord 13,9 million so'mga yetdi. O'sish O'zbekistonga import qilinadigan benzinning katta qismi keladigan Rossiyadagi yoqilg'i inqirozi bilan mos tushdi.
Rasmiy statistika ham o'sishni qayd etdi. May oyida O'zbekistonda benzin o'rtacha bir yil avvalgidan 12 foizga, propan esa 22,1 foizga qimmatroq edi.
Ichki bozorning Rossiyadagi vaziyatga bog'liqligi avval ham namoyon bo'lgan. Raqobatni rivojlantirish qo'mitasi Rossiya eksport cheklovlarini e'lon qilganidan so'ng import qilinadigan AI-92 va AI-95 keskin qimmatlashganini, cheklovlar bekor qilinganidan keyin esa O'zbekistonda yuqori oktanli benzin narxlari o'rtacha 500 so'mga tushganini xabar qilgan.
Source: uznews.uz