Toshkent, Podrobno.uz — Mustaqil Davlatlar Hamdo‘stligi (MDH) mehnat bozorida ishsizlik darajasi barqaror pasaymoqda. Allob konferensiyasi ma’lumotiga ko‘ra, 2024–2025 yillarda mintaqa bo‘yicha ko‘rsatkich 3,4 foizdan 3,1 foizga tushdi, barcha a’zo davlatlarda 0,1–0,7 foiz punkti oralig‘ida ijobiy o‘zgarish qayd etildi. Besh yillik statistikada eng katta qisqarish O‘zbekiston va Qirg‘izistonda kuzatildi: O‘zbekistonda ishsizlik 2020 yildagi 10,5 foizdan 2025 yil yakunida 4,8 foizga, ya’ni ikki baravardan ko‘proq kamaydi.
Asosiy faktlar: MDHda ishsizlik 2024–2025 yillarda 3,4%dan 3,1%ga pasaydi; o‘zgarish barcha davlatlarda 0,1–0,7 p.p. bo‘ldi. O‘zbekiston besh yilda ko‘rsatkichni 10,5%dan 4,8%ga tushirib, eng yuqori sur’atni namoyish etdi. 2026 yilning birinchi yarmida MDHda 3,8 mln ishsiz qayd etilib, iyun oyida bandlik xizmatlarida 1 milliondan ortiq fuqaro ro‘yxatda turdi.
Besh yillik dinamika mintaqada turlicha kechdi. Qirg‘izistonda ishsizlik 5,8 foizdan 3,2 foizga, Rossiyada 5,8 foizdan 2,2 foizga, Belarusda 4 foizdan 2,5 foizga pasaydi. Qozog‘istonda pasayish mo‘’tadilroq bo‘lib, 4,9 foizdan 4,6 foizga tushdi. Janubiy Kavkazda vaziyat murakkabroq: Armanistonda ishsizlik 12,8 foizga yetgan bo‘lsa, Ozarbayjonda 5,2 foizni tashkil etdi. Bu farqlar aholining bandligi, tarkibiy o‘zgarishlar va ijtimoiy siyosat samarasi bilan bog‘liq.
2026 yilning birinchi yarmida MDHda jami ishsizlar soni 3,8 million kishini tashkil etdi. Iyun oyida milliy bandlik xizmatlarida rasman ro‘yxatda turgan fuqarolar soni 1 milliondan oshdi. Ro‘yxatga olingan izlovchilar soni bo‘yicha yetakchi Qozog‘iston bo‘ldi — 333,1 ming kishi (2025 yil iyunga nisbatan minus 0,5%). Keyingi o‘rinlarda Rossiya — 300,6 ming kishi (plyus 3,9%) va Ozarbayjon — 248,5 ming kishi (plyus 8,5%) qayd etildi. Armanistonda ro‘yxatdagilar soni qariyb 35%ga qisqarib, 23,9 ming kishiga, Qirg‘izistonda 16,8%ga kamayib, 37,9 ming kishiga tushdi. Eng kam mutlaq ko‘rsatkich Belarusda — 3 ming kishiga yaqin.
Ijtimoiy qo‘llab-quvvatlash tizimlarida ham jiddiy tafovutlar saqlanmoqda. 2026 yil iyun holatiga ko‘ra, rasman ro‘yxatga olingan ishsizlar orasida nafaqa oluvchilar ulushi Rossiyada 77,4%, Moldovada 51,1% bo‘ldi. Tojikistonda bu ko‘rsatkich 3,5%, Ozarbayjonda 2,2%, Qirg‘izistonda esa 0,1%ni tashkil etdi. Rossiyada nafaqa miqdori 2026 yil 1 fevraldan boshlab 25,3 dollardan 216,1 dollargacha o‘zgaradi. Qozog‘istonda minimal to‘lov 26,8 ming tenge (59,1 dollar), maksimal to‘lov 348,1 ming tenge (768,4 dollar) bo‘ldi. O‘rtacha to‘lov bo‘yicha eng yuqori ko‘rsatkichlar Moldovada — 281,8 dollar va Ozarbayjonda — 249,9 dollar, eng pasti Belarusda — 11,6 dollar.
O‘zbekistonda kambag‘allik va ishsizlikka qarshi kurashish uchun tuman darajasidagi shtablar tashkil etiladi. Ular 3,2 trillion so‘m mablag‘ va aholi hamda biznesni qo‘llash bo‘yicha keng vakolatlarga ega bo‘ladi. Shtablar kredit, subsidiya va foizsiz ssudalarni kimga ajratishni hamda moliyalashtirish shartlarini mustaqil belgilash imkoniyatiga ega bo‘ladi. Bu qadam bandlikni yanada qisqartirish va ijtimoiy himoya qamrovini kengaytirish uchun muhim bosqich sifatida baholanmoqda.
Source: podrobno.uz