AQSh va Isroilning Eronga qarshi urushi 60-kunga yetdi. Mutaxassislar urushning tugashi ko‘rinmayotganini, muzokaralar to‘xtab qolganini va neft narxlari hamda inflyatsiya oshib borayotganini ta’kidlamoqda.

AQSh va Isroil 28 fevral kuni Eronga hujum boshlagan edi. Tehron bunga javoban Hormuz bo‘g‘ozini yopdi. Bu bo‘g‘oz orqali dunyodagi neft va gaz eksportining taxminan 20 foizi o‘tadi.

AQSh Eron neftini tashuvchi kemalarni blokada qilishni boshladi, bu esa neft ishlab chiqarishni to‘xtatishga va muzokaralarga majbur qilishi mumkin.

Neft narxlari keskin oshdi: WTI nefti 67 dollardan 100 dollarga, Brent esa 72 dollardan 112 dollargacha ko‘tarildi. AQShda benzin narxi gallon uchun 4,18 dollarga yetdi.

Muzokaralar to‘xtab qolgan. Center for a New American Security eksperti Rachel Ziemba: “AQSh iqtisodiyoti boshqalarga nisbatan chidamliroq, ammo global narxlarga ta’sir kuzatiladi”, dedi.

Birlashgan Arab Amirliklari 1 maydan OPEC va OPEC+ dan chiqishini e’lon qildi. Bu ko‘proq neft ishlab chiqarish istagini bildiradi, ammo bo‘g‘oz yopiqligi sababli narxlar oshishda davom etadi.

AQShda iste’mol narxlari indeksi yillik 3,3 foizga oshdi, bu 2024 yil may oyidan beri eng yuqori ko‘rsatkich. Oxford Economics eksperti Bernard Yaros: “Energiya narxlarining oshishi inflyatsiyani yanada kuchaytiradi”, dedi.

Global iqtisodiy oqibatlar uzoq muddatli bo‘lishi kutilmoqda. Oxford Economics jahon yalpi ichki mahsuloti o‘sishini 0,4 foizga pasaytirib, 2,4 foizga tushirdi.

AQShda Donald Trampning reytingi pasaymoqda: so‘rovnomaga ko‘ra, amerikaliklarning atigi 34 foizi uning faoliyatini ma’qullaydi. Narxlar va turmush darajasi bo‘yicha esa atigi 22 foiz ijobiy baho berdi.

Ta’minot zanjiri bo‘yicha mutaxassis David Coffey: “Yoqilg‘i yetkazib berish tiklangandan keyin ham bir necha hafta kerak bo‘ladi. Uzoq muddatli uzilishlar kuzatiladi”, dedi.

Source: www.aljazeera.com