G‘azo shahri, G‘azo sektori – Vayron bo‘lgan binoning xarobalari ustida Ibrohim Abu al-Eysh tosh va qulagan tomlarni tozalab, buldozer yo‘lini ochish bilan band. 24 yoshli Ibrohim erta tongdan kechgacha mahalliy pudratchi kompaniyada ishchi sifatida ishlaydi.
U oktyabr oyida sulh boshlanganidan so‘ng ushbu sohada ish boshlagan. Ikki yildan ortiq davom etgan urushdan so‘ng G‘azoda vayronalarni tozalash, yo‘llarni ochish va xavfli inshootlarni bartaraf etish bo‘yicha mahalliy sa’y-harakatlar boshlandi.
Ibrohim urush sababli iqtisodiy inqiroz davom etayotgan bir paytda ishga ega bo‘lganidan xursand. Biroq buxgalteriya mutaxassisi bu ish juda og‘ir va xavfli ekanini aytadi. “Bu juda charchatadigan ish. Men hech qachon bunday kasbda ishlashni tasavvur qilmagan edim”, deydi u Al Jazeeraga.
U bir necha marta jarohat olgan, bir hamkasbining ustiga uy tomi qulab tushgan va og‘ir yaralangan. Shunga qaramay, Ibrohim og‘ir mas’uliyat tufayli bu ishni davom ettirishga majbur. U to‘qqiz kishilik oilasini, jumladan, ota-onasi va aka-ukalarini boqadi, ular shimoliy G‘azodagi Jabaliya lagerida yashaydi.
“Kuniga 80 shekel ($27) dan ko‘p topmayman... ammo charchoq va og‘ir sharoitlarga nisbatan bu juda oz va oilamning asosiy ehtiyojlarini ham qondirmaydi”, deydi u. G‘azodagi sharoit ishchilar uchun nihoyatda og‘ir muhit yaratdi, ularning aksariyati urushda ishini yo‘qotib, har qanday imkoniyatga yopishdi.
Bu yilgi Xalqaro Mehnatkashlar kuni – 1-may – G‘azo 2023-yil oktyabridan beri davom etayotgan urushning eng qora kunlarini boshidan kechirar ekan, iqtisodiyot va mehnat bozori qiynalmoqda. G‘azo Mehnat vazirligi ma’lumotlariga ko‘ra, ishsizlik 80 foizga yetgan, 250 mingdan ortiq ishchi ishini yo‘qotgan.
Qashshoqlik darajasi 93 foizdan oshgan, 75 foizdan ko‘prog‘i oziq-ovqat taqchilligiga duch kelmoqda. Gumanitar tashkilotlar faoliyatiga cheklovlar inqirozni yanada kuchaytirgan, aholining 95 foizdan ortig‘i gumanitar yordamga qaram.
32 yoshli Yusuf al-Rifiy G‘azo shahri markazidagi vaqtinchalik novvoyxonada ishlaydi. Urushdan oldin u otasi va akalari bilan novvoyxonaga ega edi, ammo uy bilan birga vayron bo‘ldi. “Men bu yerda ertalab soat 6 dan kechgacha 50 shekel ($17) ga ishlayman, ba’zan kamroq”, deydi u.
Yusufning so‘zlariga ko‘ra, urush nafaqat ish va turmush sharoitiga ta’sir qilgan, balki kelajakka bo‘lgan umidni ham o‘ldirgan. “Men telefonimni va xotinimning telefonini sotdim... topganim bolalarimning ovqatiga zo‘rg‘a yetadi”, deydi u. Ishchilar ahvolning yaxshilanishiga umid qilmaydi, ammo muqobil yo‘qligi sababli har qanday ishni qilishga majbur.
Source: www.aljazeera.com