Nigeriya prezidenti Bola Tinubu mamlakat armiyasi AQSh bilan hamkorlikda o'tkazgan maxsus operatsiyada IShIDning yuqori martabali yetakchisi Abu-Bilol al-Minukiy o'ldirilganini tasdiqladi.
Tinubu bayonotida "qat'iyatli Nigeriya qurolli kuchlari AQSh qurolli kuchlari bilan yaqin hamkorlikda IShID saflariga og'ir zarba beruvchi dadil qo'shma operatsiya o'tkazdi", deya ta'kidladi.
Operatsiya haqida birinchi bo'lib AQSh prezidenti Donald Trump ma'lum qilgan. U al-Minukiy "IShIDning global miqyosdagi ikkinchi qo'mondoni" va "dunyodagi eng faol terrorchi" deb atagan.
Al-Minukiy 2023-yilda Vashington tomonidan maxsus belgilangan global terrorchi deb e'lon qilingan edi. Uning o'ldirilishi 2019-yilda IShID yetakchisi Abu Bakr al-Bag'dodiy o'ldirilganidan keyin guruh uchun yana bir jiddiy zarba bo'ldi.
Nigeriya harbiylari ma'lumotlariga ko'ra, al-Minukiy "bir qancha yordamchilari bilan" Chod ko'li havzasidagi qarorgohiga uyushtirilgan zarba natijasida halok bo'lgan. Harbiylar bu "aniq operatsiya"ni "yaqinda tuzilgan AQSh-Nigeriya hamkorligi va razvedka almashinuvi" tufayli amalga oshirilganini ta'kidladi.
Al-Minukiy IShIDning "Davlatlar Bosh boshqarmasi boshlig'i" lavozimiga ko'tarilgan bo'lib, bu uni global IShID ierarxiyasidagi eng yuqori martabali shaxslardan biriga aylantirgan edi. Undan oldin u Sahel va G'arbiy Afrikadagi IShID bilan bog'liq operatsiyalarni, jumladan tinch aholi va ozchilik jamoalariga hujumlarni nazorat qilgan.
Harbiylar al-Minukiy 2018-yilda Dapchi shahridagi maktab o'quvchi qizlarining o'g'irlanishi bilan ham bog'lagan. O'shanda Nigeriyaning shimoliy-sharqidagi maktab-internatdan 100 dan ortiq qiz Boko Haram jangarilari tomonidan olib ketilgan edi.
Nigeriya harbiy vakili Samali Uba al-Minukiy ilgari Shimoliy Afrikadagi IShID operatsiyalarini qo'llab-quvvatlash uchun jangarilarni Liviyaga ko'chirishga yordam berganini aytdi. 2015-yilda IShIDga bay'at qilishdan oldin u Boko Haramning yuqori martabali qo'mondoni sifatida tanilgan edi.
Boko Haram 2009-yilda Nigeriya shimolida islomiy hukmronlik o'rnatish uchun harbiy kampaniyasini boshlagan. Guruh 2015-yilda o'sha paytdagi yetakchi Abubakar Shekau IShIDga bay'at qilganidan keyin unga sodiqlik bildirgan.
Trump al-Minukiyning o'limi IShIDning Afrika va global tarmoqlariga, moliyalashtirish kanallari va qo'mondonlik tuzilmalariga katta zarba ekanini ta'kidladi. AQSh prezidenti Nigeriya hukumatiga "hamkorlik" uchun minnatdorchilik bildirib, Minukiy "endi Afrika xalqini terror qilmaydi yoki amerikaliklarni nishonga olish operatsiyalarini rejalashtirishga yordam bermaydi", dedi.
Nigeriya va AQSh ekstremistik zo'ravonlikka qarshi kurashish sa'y-harakatlarini kuchaytirar ekan, harbiy hamkorlikni oshirmoqda. Aprel oyida IShID Nigeriyaning shimoliy-sharqidagi Adamava shtatida futbol maydonida kamida 29 kishini o'ldirgan qurolli hujum uchun javobgarlikni o'z zimmasiga olgan edi.
Source: www.bbc.com