Amerika Qo'shma Shtatlari Davlat kotibi Marko Rubioning so'zlariga ko'ra, AQSh va Eron o'rtasidagi urushni tugatish bo'yicha potentsial kelishuvga 'bir necha kun' ichida erishilishi mumkin. Bu bayonot AQSh kuchlarining Eronning janubidagi raketa maydonchalari va minalarni joylashtirayotgan qayiqlarga zarba bergani haqidagi xabarlardan so'ng, Qatar muzokaralari fonida aytildi.
'Bugun Qatarda ba'zi muzokaralar bo'lib o'tdi, shuning uchun taraqqiyotga erisha olamizmi, ko'ramiz. O'ylaymanki, dastlabki hujjatdagi aniq til haqida ko'p gaplashish ketmoqda, shuning uchun bu bir necha kun oladi', dedi Rubio seshanba kuni Hindistonga tashrifi chog'ida Jaypurda jurnalistlarga.
'Prezident buni amalga oshirish istagini bildirdi. U yaxshi kelishuv tuzadi yoki hech qanday kelishuv tuzmaydi', dedi u. Rubio jurnalistlarga 'bo'g'ozlar ochiq bo'lishi kerak'ligini aytdi. 'Ular u yoki bu tarzda ochiq bo'ladi, shuning uchun ular ochiq bo'lishi kerak. U erda sodir bo'layotgan narsa noqonuniy, dunyo uchun chidab bo'lmas va qabul qilib bo'lmaydi.'
Avvalroq Markaziy qo'mondonlik (CENTCOM) AQSh kuchlari dushanba kuni Eron janubidagi raketa maydonchalari va minalarni joylashtirishga urinayotgan qayiqlarga hujum qilganini ma'lum qildi. Bu aprel boshidan beri amalda bo'lgan mo'rt sulhga qo'shimcha bosim o'tkazdi.
'AQSh kuchlari bugun Eron janubida o'z-o'zini himoya qilish zarbalarini amalga oshirdi, bu bizning qo'shinlarimizni Eron kuchlari tomonidan kelib chiqadigan tahdidlardan himoya qilish uchun', dedi CENTCOM vakili Tim Xokins bayonotida. U hujumlar tafsilotlarini bermadi va faqat nishonlar raketa uchirish maydonchalari va 'minalarni joylashtirishga' urinayotgan qayiqlarni o'z ichiga olganini aytdi.
Eron davlat teleradiokompaniyasi IRIB Bandar Abbos atrofida yarim tunda (GMT bilan 20:30) bir nechta kuchli portlashlar eshitilganini xabar qildi. Al Jazira muxbiri Resul Serdarning Tehrondan xabar berishicha, Eron hukumatidan AQSh da'volariga zudlik bilan rasmiy munosabat bo'lmagan.
Sobiq AQSh diplomati va Pentagon amaldori Adam Klemensning aytishicha, u AQShning harbiylari Eron janubiga zarba berganini tan olishidan 'hayratlanmagan'. 'Menimcha, Hormuz bo'g'ozida Bandar Abbosda sodir bo'lgan narsa ahamiyatsiz emas - bu boshqa zarbalarga olib keladimi, kuzatish kerak', dedi u.
Zarbalar Eronning yuqori darajali muzokarachilari deyarli uch oylik mojaroni tugatish bo'yicha navbatdagi muzokaralar uchun Dohada yig'ilganidan keyin amalga oshirildi. Mojaro global energiya narxlarining keskin oshishiga sabab bo'ldi, chunki Eron neft va gaz uchun asosiy yuk tashish yo'li bo'lgan Hormuz bo'g'ozini samarali ravishda to'sib qo'ydi.
Eronning Doha tashrifi haqida ma'lumotga ega bo'lgan bir amaldorning Reuters agentligiga aytishicha, muhokamalar Hormuz bo'g'ozi va Eronning yuqori boyitilgan uran zaxirasiga qaratilgan. Eron Tashqi ishlar vazirligi matbuot kotibi Esmoil Baqoiy avvalroq yadroviy masalalar faqat ramka kelishuviga erishilgandan keyin muhokama qilinishini aytgan edi.
Tramp urushdagi asosiy maqsadi Eronning yuqori boyitilgan uran bilan yadro qurolini ishlab chiqishiga yo'l qo'ymaslik ekanini aytgan. Tehron yadro qurolini ishlab chiqish rejalari borligini doimiy ravishda rad etib kelmoqda.
Source: www.aljazeera.com