Livanning janubiy hududlarida Isroil harbiy kengayishi davom etmoqda. So'nggi hujumlar natijasida 900 yillik Beaufort qal'asi (Nabatiya yaqinida) ishg'ol qilindi. Bu Isroilning 26 yil ichida Livanga eng chuqur harbiy bostirib kirishidir.

Livanning Madaniyat vaziri G'asan Salame AFP agentligiga bergan bayonotida, Isroil hujumlari Tyor kabi qadimiy shaharlardagi YuNESKO Butunjahon merosi ob'ektlarini "jiddiy xavf" ostida qoldirganini aytdi. Tyor shahri Finikiya davlatining eng muhim shaharlaridan biri bo'lib, Rim imperiyasi davridagi eng yirik hippodromlardan biriga ega.

Isroilning majburiy ko'chirish buyruqlari va bombardimonlari Tyordan 200 mingga yaqin odamni qochishga majbur qildi. Umuman Livanda bir milliondan ortiq kishi o'z uylarini tashlab ketishga majbur bo'ldi.

Beaufort qal'asi (arabcha: Qalaat al-Shaqif) 12-asrda salibchilar tomonidan qurilgan strategik qal'a bo'lib, Litani daryosiga qaragan tepalikda joylashgan. U salibchilardan Usmonli imperiyasigacha bo'lgan turli kuchlar qo'lida bo'lgan. 1982 yilgi Isroil bosqini paytida qo'lga olingan va 2000 yilgacha ishg'ol qilingan.

YuNESKOning madaniyat bo'yicha yordamchi direktori Lazare Eloundu Assomo ta'kidlaganidek, "meros vayron qilinganda, axloqiy me'yorlar buziladi, ijtimoiy hamjihatlik yo'qoladi, ishonch va chidamlilik xavf ostida qoladi". Livanning 39 ta madaniy ob'ekti xalqaro huquq bo'yicha kuchaytirilgan himoyaga ega.

Xavf ostidagi boshqa muhim ob'ektlar: Sidondagi Eshmun ziyoratgohi (Finikiya shifo xudosiga bag'ishlangan), Chouf mintaqasidagi Rim va Vizantiya qishlog'i, Hasbaiyya yaqinidagi Chehab qal'asi, shuningdek, Hiram qabri va Tir janubidagi paleolit davri manzilgohlari.

Source: www.aljazeera.com