AQSh Mudofaa vaziri Pit Xegset Bryusseldagi NATO shtab-kvartirasida mudofaa vazirlariga murojaat qilib, Yevropadagi qo‘shinlarni joylashtirishni olti oygacha davom etadigan yangi tekshiruvdan o‘tkazishni e’lon qildi. U, shuningdek, “bepul minadigan” ittifoqchilar mudofaa xarajatlari bo‘yicha majburiyatlarini bajarmasa, AQShning NATOga to‘lovlarini ushlab qolishi mumkinligi haqida ogohlantirdi.
Xegsetning so‘zlariga ko‘ra, tekshiruv Kongress bilan maslahatlashishni o‘z ichiga oladi, chunki Kongress Yevropadagi AQSh kuchlarining minimal sonini belgilab qo‘ygan. Uning ta’kidlashicha, bu “haqiqiy tekshiruv” bo‘lib, NATOning “Yevropa yetakchiligida, Yevropa mudofaasi uchun asosiy mas’uliyatni o‘z zimmasiga olish” yo‘nalishida tez va qaytarib bo‘lmas tarzda harakatlanishini ta’minlashga qaratilgan.
Xegset, shuningdek, AQShning Eronga qarshi urushi davrida ba’zi ittifoqchilarni qo‘llab-quvvatlamaganliklari uchun tanqid qildi. Uning aytishicha, ba’zi davlatlar AQShga urush bilan bog‘liq faoliyat uchun baza va uchish huquqlarini berishdan bosh tortgan. Tekshiruv AQShning baza va uchish huquqlarini kafolatlashni ta’minlaydi.
AQSh o‘tgan oy ittifoqchilarga inqiroz vaqtida ittifoqqa taqdim etiladigan harbiy imkoniyatlar havzasini qisqartirishga qaror qilganini ma’lum qildi. NATOning oliy qo‘mondoni, AQSh Harbiy-havo kuchlari generali Aleksus Grinkevichning so‘zlariga ko‘ra, bu AQSh kuchlariga “nosog‘lom qaramlik”ni bosqichma-bosqich tugatishga qaratilgan.
NATO Bosh kotibi Mark Rutte o‘tgan yili ittifoqchilar mudofaaga 90 milliard dollar ko‘proq sarflaganini, bu 2024-yilga nisbatan 20 foizga o‘sish ekanligini ta’kidladi. U, shuningdek, AQShning NATO inqiroz kuchlariga qo‘shgan hissasining qisqarishi allaqachon kuchga kirganini tan oldi va bu “darhol” amalga oshirilganini aytdi.
Source: www.aljazeera.com