Birlashgan Millatlar Tashkilotining Xalqaro Dengiz Tashkiloti (IMO) Eron va AQSh o‘rtasida imzolangan kelishuvdan so‘ng, Hormuz bo‘g‘ozida qolgan 11 mingdan ortiq dengizchini evakuatsiya qilishni boshladi.
IMO Bosh kotibi Arsenio Dominguez seshanba kuni bergan bayonotida operatsiya “Eron, Ummon, mintaqadagi boshqa qirg‘oqbo‘yi davlatlari, AQSh va dengiz sanoati bilan yaqin hamkorlikda” amalga oshirilishini ma’lum qildi.
“Biz kerakli xavfsizlik kafolatlarini oldik va ushbu operatsiyalarni qo‘llab-quvvatlash uchun xavfsiz navigatsiya shartlarini to‘liq tekshirdik”, dedi u.
AQSh-Isroilning Eronga qarshi urushi 28 fevralda boshlanganidan so‘ng, Tehron bo‘g‘ozni amalda yopib qo‘ygan va kemalar suv yo‘lida qolib ketgan edi. Biroq, o‘tgan hafta kelishuv imzolangandan so‘ng, yuk tashish harakati oshdi. Kpler razvedka agentligi ma’lumotlariga ko‘ra, dushanba kuni kamida 36 ta tijorat kemasi bo‘g‘ozdan o‘tgan, bu urush boshlanganidan beri eng yuqori ko‘rsatkichdir.
Ummon Mudofaa vazirligiga ko‘ra, IMO rejasi bo‘yicha evakuatsiya jarayoni bosqichma-bosqich amalga oshiriladi. “Hozirgi sharoitda to‘qnashuv xavfi yuqori bo‘lgani sababli, kemalarni bosqichma-bosqich va nazorat ostida evakuatsiya qilish talab etiladi”, deyiladi bayonotda.
Daniya seshanba kuni muhim suv yo‘lini qayta ochishga yordam berish uchun Fransiya va Buyuk Britaniya tomonidan tashkil etilgan xalqaro dengiz missiyasiga qo‘shilishini e’lon qildi.
Al Jazeera muxbiri Tohid Asadi Hormuz bo‘g‘ozidan xabar berar ekan, AQSh va Eron o‘rtasidagi tinchlik muzokaralari “biroz yaxshilanganini” aytdi. “Bugun Ummon va Eron tomonlari Hormuz bo‘g‘ozi orqali savdoni qayta ochish mexanizmlarini muhokama qilayotgani haqida qo‘shma bayonot berdi. Bu ijobiy belgi”, dedi u.
Shu bilan birga, AQSh Davlat kotibi Marko Rubio seshanba kuni Birlashgan Arab Amirliklariga yetib keldi va Eronning bo‘g‘ozdan o‘tish uchun to‘lov undirishiga yo‘l qo‘yilmasligini ta’kidladi. “Bu xalqaro suv yo‘li. Hech bir davlat xalqaro suv yo‘lidan to‘lov undirishga haqli emas”, dedi u.
Eronning bosh muzokarachisi Muhammad Bag‘ir G‘olibof esa, dushmanlar bo‘g‘ozni ochiq saqlash uchun aloqa liniyalarini o‘rnatishga rozi bo‘lishganiga qaramay, Hormuz bo‘g‘ozi “hech qachon” urushdan oldingi holatga qaytmasligini ta’kidladi.
Source: www.aljazeera.com