Kanada Bosh vaziri Mark Karni Britaniya Kolumbiyasi provinsiyasi bilan yirik neft quvurini qurish bo‘yicha investitsiya kelishuvini ta’minladi. Dastlab provinsiya ushbu loyihaga qarshi edi.
Yangi quvur kuniga 1 million barrel neftni Alberta provinsiyasidan Britaniya Kolumbiyasi orqali mamlakatning g‘arbiy sohiliga yetkazishi kutilmoqda. Bu Kanadaga Osiyo bozorlariga yangi chiqish imkonini beradi va AQShga iqtisodiy qaramlikni kamaytiradi.
“Harakatga o‘tish vaqti keldi”, dedi Karni Alberta konservativ hukumat rahbari Denni Smit bilan matbuot anjumanida. “Yangi quvur uchun eng yaxshi yo‘l – mavjud Trans Mountain koridori orqali janubga, Tinch okeani sohiliga, dunyoning eng tez rivojlanayotgan bozorlariga chiqishdir.”
Karni Kanadaning AQShdan tashqari eksportini o‘n yil ichida ikki baravar oshirishni maqsad qilgan. Quvur AQSh bozorlariga neft sotishdagi narx chegirmasini kamaytirishi mumkin.
Quvur Alberta shtatidagi Bruderxaymdan Britaniya Kolumbiyasining janubiy sohiliga qadar cho‘ziladi va kuniga 1 million barreldan ortiq neftni tankerlarga, so‘ngra Osiyo bozorlariga yetkazadi.
Smitning aytishicha, Alberta hukumati federal mulk bo‘lgan Trans Mountain korporatsiyasi va Kalgaridagi Pembina Pipeline kompaniyasi bilan hamkorlik qilmoqda. “Dunyo Kanadadan barqaror, demokratik va ishonchli energiya ta’minotini so‘ramoqda”, dedi u.
Smit Alberta neft ishlab chiqarishni 10-15 yil ichida kuniga 8 million barrelgacha ikki baravar oshirishni xohlaydi. U Karnining o‘tmishdoshi Jastin Tryudo provinsiya energetika sanoatiga to‘sqinlik qilgani va ajralish kayfiyatini kuchaytirganidan shikoyat qilgan.
Britaniya Kolumbiyasi va ba’zi mahalliy xalqlar shimoliy Britaniya Kolumbiyasi orqali quvur o‘tkazilishiga qarshi. Karni Vankuverda “Tanker taqiqi o‘z kuchida qoladi. Biz Britaniya Kolumbiyasining shimoliy sohilini himoya qilamiz”, dedi.
Karni, shuningdek, provinsiyaning janubiy qismida quvur qurilsa, Britaniya Kolumbiyasiga ekologik xavflar uchun kompensatsiya to‘lashini ma’lum qildi. Britaniya Kolumbiyasi Bosh vaziri Devid Ebi shimoliy tanker taqiqi saqlanib qolishini ta’minlaganini aytdi.
Tryudo shimoliy Britaniya Kolumbiyasi va Buyuk Ayiq yomg‘ir o‘rmoni orqali o‘tadigan quvurga qarshi edi. U Trans Mountain quvurini ma’qullagan, ammo Shimoliy Darvoza loyihasini ekologlar va mahalliy jamoalar qarshiligi tufayli rad etgan.
2024-yilda Trans Mountain kengaytmasi ochilganidan beri Kanada Tinch okeani sohilidan jo‘natilgan xom neftning taxminan uchdan ikki qismi Osiyoga ketgan. Bu Kanadaning AQSh bozoriga qaramligini kamaytirishga yordam bergan. Global bozorlarga chiqish Kanada strategiyasining bir qismi bo‘lib, AQSh prezidenti Donald Trampning savdo urushiga qarshi kurashda muhim ahamiyat kasb etadi.
Source: www.aljazeera.com