AQSh harbiy kuchlari ikki kun ichida Eronga ikkinchi marta keng ko'lamli havo hujumlarini amalga oshirdi. Bu ikki davlat o'rtasidagi mo'rt tinchlik muzokaralari barbod bo'lish xavfini keltirib chiqardi.
Payshanba kuni erta tongda AQSh Eron poytaxti Tehronning bir qancha qismlariga zarba berdi. Bir kun avval esa mamlakatning janubiy shaharlari nishonga olingandi. Ikki kunlik hujumlarda kamida 14 kishi halok bo'ldi, jumladan, Islom Inqilobi Qo'riqchilari Korpusi (IRGC) a'zosi ham bor.
Eron javoban qo'shni Fors ko'rfazi davlatlaridagi AQSh harbiy ob'ektlari va infratuzilmasiga zarba berdi. O'zaro zarbalar almashinuvi Eronning hafta boshida Hormuz bo'g'ozida tijorat kemalariga hujum qilishidan keyin yuz berdi.
AQSh hujumlari marhum Eron Oliy Rahnamosi Oyatulloh Xomeneiyning dafn marosimi davom etayotgan bir paytda amalga oshirildi. U fevral oyida AQSh-Isroil havo hujumlarida halok bo'lgan edi.
AQSh prezidenti Donald Trump NATO sammitida Eron bilan imzolangan anglashuv memorandumi (MoU) "tugagan" deb hisoblashini aytdi. Biroq u tinchlik muzokaralarini hozircha davom ettirishga ruxsat berishi mumkinligini qo'shimcha qildi.
Ekspertlarning fikricha, AQSh Eronga nisbatan boshi berk ko'chaga kirib qolgan va bombardimon taktikasi samarasiz. "Bombardimon ish bermayapti", dedi Bradford universiteti professori Alam Saleh.
AQSh Markaziy qo'mondonligi (CENTCOM) payshanba kuni Eron bo'ylab 90 ga yaqin harbiy nishonga zarba berilganini ma'lum qildi. Bu ikki tomon iyun oyida MoU imzolaganidan beri eng katta keskinlashuvdir.
Chorshanba kuni CENTCOM kechasi 80 ga yaqin Eron harbiy nishonlari yo'q qilinganini e'lon qildi. Bu Eronning Hormuz bo'g'ozida uchta tijorat kemasiga hujumiga javob edi.
Vashington, shuningdek, MoU doirasidagi Eron neftiga nisbatan sanksiyalarni bekor qilishni ham bekor qildi.
Eron Tashqi ishlar vazirligi AQShning o'nlab hujumlarini, jumladan, ikkita temir yo'l ko'prigiga zarba berilishini qoraladi. Vashingtonning Hormuz bo'g'ozidagi kemalarga hujumga javob ekanligi haqidagi da'vosini "yolg'on bahona" deb atadi.
Eron hukumati AQSh hujumlarini "urush jinoyati" deb atadi va urushni tugatishga qaratilgan vaqtinchalik kelishuvni buzganlikda aybladi.
Parlament spikeri Muhammad G'olibof AQShni "zo'ravonlik" taktikalarida aybladi. "Agar ursangiz, zarba olasiz", deb yozdi u.
Tahlilchilarning ta'kidlashicha, MoUning 5-moddasi bo'yicha kelishmovchilik eng katta to'siq bo'lib qolmoqda. Bu modda Eronning Hormuz bo'g'ozini qayta ochishi va tijorat kemalarining erkin o'tishini ta'minlashini nazarda tutadi.
Eron bo'g'ozni nazorat qilishni muzokaralar stolida strategik vosita sifatida ishlatishga intilmoqda. Eronning blokadasi global energiya inqiroziga sabab bo'ldi.
Ikki tomon bir-birini MoU shartlarini buzishda ayblamoqda. Eron AQSh o'z majburiyatlarini bajarmagan deb hisoblasa, Vashington Tehronni kemalarning xavfsiz o'tishini ta'minlamaganlikda ayblaydi.
Source: www.aljazeera.com