Indoneziyaning G‘arbiy Kalimantan provinsiyasida bir oydan ortiq davom etayotgan yong‘inlar aholi hayotini izdan chiqarmoqda. Kubu Raya shahri aholisi bu yilgi yong‘inlar so‘nggi yillardagi eng jiddiy holat ekanini ta’kidlamoqda.
“Men bu yerda 15 yildan beri yashayman... hech qachon bunday yong‘inni ko‘rmaganman. Bu birinchi marta sodir bo‘lyapti”, – deydi mahalliy aholi vakili Salma. Uning so‘zlariga ko‘ra, yong‘in ikki hafta davomida kuchayib, tarqalgan.
“Men qo‘rqardim, katta olovda yonib ketishdan qo‘rqardim. Shuning uchun evakuatsiya qilindim. Yong‘in deyarli hamma narsani yoqib yubordi. Agar o‘t o‘chiruvchilar tezda kelmaganida, mening uyim ham yonib ketardi”, – deydi Salma.
Ko‘ngilli o‘t o‘chiruvchi Anas Dvi Vaxyu Kurniavan vaziyat “juda jiddiy” ekanini aytib, bu yilgi yong‘inlar 2016 yildagi kabi keng ko‘lamli ekanini ta’kidlaydi. Yong‘inlar Sumatra, Kalimantan, Sulavesi, Java va Papua orollarida hamon davom etmoqda.
Seshanba kuni prezident Prabovo Subianto hukumat yong‘inlarga qarshi kurashish uchun o‘nlab vertolyotlar, samolyotlar, suv nasoslari va minglab xodimlarni safarbar qilganini ma’lum qildi. Sog‘liqni saqlash vazirligi 3,4 million kishi nafas yo‘llari infektsiyalari xavfi ostida ekanini, 260 mingdan ortiq niqob tarqatilganini bildirdi.
G‘arbiy Kalimantandagi favqulodda xizmatlar quruq torf yerlarida yong‘in tez tarqalayotgani, suv tanqisligi va tutun tufayli ko‘rish qobiliyati cheklangani sababli qiyin sharoitda ishlamoqda. “Men boshdan kechirganlarimga ko‘ra, bu avvalgi yillarga qaraganda ancha og‘ir”, – deydi Kurniavan.
Uning qo‘shimcha qilishicha, ko‘ngillilar shaxsiy himoya vositalari, kislorod ballonlari va boshqa jihozlar yetishmasligidan aziyat chekmoqda. “Suv manbalari uzoqda va jihozlar yetarli emas, agar ob-havo o‘zgarmasa, vaziyat yana davom etadi”, – deydi u.
Yong‘inlar aholi salomatligiga jiddiy ta’sir ko‘rsatmoqda. Sungai Durian klinikasidan doktor Muhammad Arief Trihapsoro kuniga 50-70 bemor kelayotganini, ularning ko‘pchiligi yo‘tal va tomoq og‘rig‘idan shikoyat qilayotganini aytadi. Bronxit va uzoq muddatli ifloslanish ta’siri, jumladan, insult va yurak xastaliklari xavfi katta.
Homilador ayollar va bolalar eng himoyasiz guruh hisoblanadi. Ikki farzandning onasi Siti Zahra bolalari oy davomida uch marta kasal bo‘lganini, ularning oshqozon og‘rig‘i, isitma, yo‘tal va burun oqishidan aziyat chekayotganini aytadi. “Uyda ham kuldan qochib bo‘lmaydi, har kuni supurishga to‘g‘ri keladi”, – deydi u.
Zahra bolalarini tashqariga chiqarishdan qo‘rqadi, ular niqob taqishdan bosh tortishadi. “Men bu tutun va kul ularning sog‘lig‘iga uzoq muddatli ta’sir ko‘rsatishidan juda xavotirdaman”, – deydi u.
Source: www.aljazeera.com